Wyrok – Odszkodowanie za represje radzieckie a kontynuowanie działalności niepodległościowej (P 6/03)
Zasady przyznawania odszkodowań osobom represjonowanym przez organy radzieckie były przedmiotem wyroku TK z 18 listopada 2003 r. Sprawę zainicjował pytaniem prawnym Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, III Wydział Karny. Sąd kwestionował zróżnicowanie uprawnień osób prowadzących działalność niepodległościową w zależności od jej daty i miejsca.
TK orzekł, że art. 8 ust. 2a i 2b ustawy z 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego są zgodne z art. 2 Konstytucji. Odrębnie rozstrzygnął kwestię równości, wskazując, jak należy rozumieć zakres badanej regulacji.
Art. 8 ust. 2a w związku z art. 8 ust. 2b tej ustawy są zgodne z art. 32 ust. 1 Konstytucji przy rozumieniu obejmującym także osoby kontynuujące po 5 lutego 1946 r. wcześniejszą działalność na rzecz niepodległości Polski na ziemiach należących do Polski według granic Traktatu Ryskiego, lecz znajdujących się poza jej obecnym terytorium. Rozstrzygnięcie dotyczy osób, które z powodu tej działalności spotkały represje ze strony radzieckich organów ścigania, wymiaru sprawiedliwości lub organów pozasądowych.
Przewodniczącym składu był sędzia Wiesław Johann, a funkcję sprawozdawcy pełniła sędzia Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska. W rozprawie uczestniczyli przedstawiciele sądu, który skierował pytanie, Sejmu oraz Prokuratora Generalnego.
Sentencja
Sygn. akt P 6/03
W Y R O K
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 18 listopada 2003 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Wiesław Johann – przewodniczący
Adam Jamróz
Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska – sprawozdawca
Janusz Niemcewicz
Mirosław Wyrzykowski,
protokolant: Dorota Raczkowska-Paluch,
po rozpoznaniu z udziałem Sądu przedstawiającego pytanie prawne oraz Sejmu i Prokuratora Generalnego na rozprawie w dniu 18 listopada 2003 r., pytania prawnego Sądu Okręgowego III Wydział Karny w Jeleniej Górze co do zgodności:
art. 8 ust. 2a i 2b ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego z art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
o r z e k a:
1. Art. 8 ust. 2a i ust. 2b ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. Nr 34, poz. 149, z 1993 r. Nr 36, poz. 159, z 1995 r. Nr 28, poz. 143, z 1998 r. Nr 97, poz. 604 oraz z 2002 r. Nr 240, poz. 2055) jest zgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Art. 8 ust. 2a w związku z art. 8 ust. 2b ustawy powołanej w pkt 1, rozumiane jako obejmujące swym zakresem również osoby, które po dniu 5 lutego 1946 r., na terytorium Polski w granicach ustalonych w Traktacie Ryskim poza obecnymi granicami Polski, kontynuowały prowadzoną wcześniej działalność na rzecz bytu niepodległego Państwa Polskiego i z powodu tej działalności były represjonowane przez radzieckie organy ścigania i wymiaru sprawiedliwości lub organy pozasądowe, są zgodne z art. 32 ust. 1 Konstytucji.
| Wiesław Johann | |
| Adam Jamróz | Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska |
| Janusz Niemcewicz | Mirosław Wyrzykowski |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/5555-prawo-do-odszkodowania-za-represje oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/4541-prawo-do-odszkodowania-za-represje. Data dodania i pozyskania: 2003-11-18. Dostosowano formatowanie.