Komunikat – TK wskazał braki w ochronie lokatorów przed podwyżkami (K 33/05)

Brak kryteriów sądowej oceny podwyżek i niejasne skutki wyroku w sporze o czynsz należą do wad ustawy lokatorskiej wskazanych przez TK. Trybunał rozpoznał w pełnym składzie wniosek RPO 17 maja 2006 r. i częściowo zakwestionował przepisy o zwiększaniu opłat za mieszkania.
TK zaakceptował art. 8a ust. 4 oraz, względem ochrony praw majątkowych i lokatorów, ust. 5. Uznał za racjonalne objęcie szerszą ochroną podwyżek przekraczających próg 3 proc. wartości odtworzeniowej. Zarazem stwierdził naruszenie art. 2 Konstytucji przez ust. 5 w części pozbawionej kryteriów oceny zasadności podwyżki. Sąd otrzymał bowiem zadanie kontroli bez ustawowych wskazówek potrzebnych do jej przeprowadzenia.
Niezgodne z art. 2 okazały się również art. 8a ust. 6 pkt 1 i art. 9 ust. 1. Trybunał wskazał niejasność momentu, od którego lokator przegrywający spór powinien płacić wyższy czynsz, oraz nieokreśloność zasad częstotliwości podwyżek. Utratę mocy tych dwóch przepisów odroczył do 31 grudnia 2006 r.
TK zakwestionował ponadto wyjątki z art. 8a ust. 7. Punkt 1 pozwala omijać szczególną kontrolę podwyżek nieprzekraczających rocznie 10 proc. dotychczasowego czynszu, także przy przekroczeniu progu wartości odtworzeniowej. W zaskarżonym zakresie narusza art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 76 Konstytucji. Punkt 2, dotyczący spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, narusza wskazane gwarancje majątkowe z art. 64 w powiązaniu z art. 31 ust. 3.
Trybunał zaapelował o spójne uregulowanie relacji właścicieli i lokatorów. Rozprawę prowadził prezes TK Marek Safjan, a sprawę referował Wiesław Johann.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/3743-podwyzka-czynszu-albo-innych-oplat-za-uzytkowanie-lokalu. Data dodania i pozyskania: 2006-05-17. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „21 kwietnia 2005 roku – Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konstytucyjnego.” (2005-04-21). Fot. Mariusz Bobinski. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6451-21-kwietnia-2005-roku-zgromadzenie-ogolne-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego.