Wyrok – Minimalny dochód ryczałtowca przy ustalaniu prawa do pomocy (K 30/05)

Ustawowa dolna granica dochodu przyjmowanego wobec ryczałtowców ubiegających się o pomoc społeczną została zakwestionowana przez TK. Wyrok zapadł 3 października 2006 r. na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich. Badano art. 8 ust. 5 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie dotyczy osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą i płacących podatek w formach ryczałtowych. TK uznał za niekonstytucyjny zakres przepisu, który nie pozwala przyjąć dochodu mniejszego od minimalnej podstawy naliczania składek społecznych. Ocena objęła również sytuację, w której prowadzenie działalności nie rodzi obowiązku ubezpieczenia. Stwierdzono niezgodność z art. 2, art. 32 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji.
Rzecznik wskazywał, że przedsiębiorca opodatkowany na zasadach ogólnych może wykazać rzeczywisty dochód, a ryczałtowiec jest związany ustawowym minimum. Zdaniem RPO skutkiem może być odmowa wsparcia mimo porównywalnego położenia materialnego osób ubiegających się o pomoc. Składowi przewodniczyła Teresa Dębowska-Romanowska, a sprawę referował Jerzy Stępień.
Sentencja
Sygn. akt K 30/05
W Y R O K
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 3 października 2006 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Teresa Dębowska-Romanowska – przewodniczący
Wiesław Johann
Marek Mazurkiewicz
Janusz Niemcewicz
Jerzy Stępień – sprawozdawca,
protokolant: Krzysztof Zalecki,
po rozpoznaniu, z udziałem wnioskodawcy oraz Sejmu i Prokuratora Generalnego, na rozprawie w dniu 3 października 2006 r., wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności:
art. 8 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) w zakresie, w jakim przepisy te uniemożliwiają uznanie za dochód – w odniesieniu do osób rozliczających się z podatku na zasadach określonych w przepisach o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne – kwoty niższej od kwoty najniższej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, a jeżeli z tytułu prowadzenia tej działalności nie istnieje obowiązek ubezpieczenia społecznego – kwoty niższej od najniższej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, z art. 2, art. 32 i art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
o r z e k a:
Art. 8 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, Nr 99, poz. 1001 i Nr 273, poz. 2703, z 2005 r. Nr 64, poz. 565, Nr 94, poz. 788, Nr 164, poz. 1366, Nr 179, poz. 1487 i Nr 180, poz. 1493 oraz z 2006 r. Nr 144, poz. 1043) w zakresie, w jakim przepis ten uniemożliwia uznanie za dochód – w odniesieniu do osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach określonych w przepisach o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne – kwoty niższej od najniższej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, a jeżeli z tytułu prowadzenia tej działalności nie istnieje obowiązek ubezpieczenia społecznego – kwoty niższej od najniższej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, jest niezgodny z art. 2, art. 32 i art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
| Teresa Dębowska-Romanowska | ||
| Wiesław Johann | Marek Mazurkiewicz | |
| Janusz Niemcewicz | Jerzy Stępień |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/5262-zasady-ustalania-dochodu-osob-ubiegajacych-sie-o-swiadczenia-z-pomocy-spolecznej oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/1-zasady-ustalania-dochodu-osob-ubiegajacych-sie-o-swiadczenia-z-pomocy-spolecznej. Data dodania i pozyskania: 2006-10-03. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „21 kwietnia 2005 roku – Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konstytucyjnego.” (2005-04-21). Fot. Mariusz Bobinski. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6451-21-kwietnia-2005-roku-zgromadzenie-ogolne-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego.