Zapowiedź – Prezydencka kontrola zmian ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa (Kp 2/24)

TK opublikował zapowiedź sprawy Kp 2/24, dotyczącej skierowanej przez Prezydenta RP do kontroli przed podpisaniem ustawy z 12 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Wniosek obejmuje zarówno tryb uchwalenia całej ustawy, jak i konkretne rozwiązania dotyczące wyboru sędziów do Rady, zakończenia kadencji jej członków oraz sądowej kontroli wyborów.
Zarzut proceduralny Prezydent wiąże z niedopuszczeniem Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika do udziału w pracach Sejmu. Podtrzymuje stanowisko, że nadal posiadali mandaty poselskie, a wyłączenie ich z procesu ustawodawczego naruszyło konstytucyjne reguły działania Sejmu i wykonywania przedstawicielstwa. Jako wzorce wskazuje art. 7 w związku z art. 4 ust. 2, art. 104 ust. 1 i art. 96 ust. 1 Konstytucji. Jest to stanowisko wnioskodawcy przedstawione w zapowiedzi.
Kolejna część dotyczy art. 2 ust. 2 nowelizacji i ograniczenia biernego prawa wyborczego określonej grupy sędziów w wyborach do KRS. Prezydent kwestionuje różnicowanie ich statusu w zależności od okoliczności powołania. Powołuje zasady składu Rady i równości, konstytucyjny charakter powołania sędziego przez Prezydenta, podział władz oraz niezależność sądów i niezawisłość sędziów.
W odniesieniu do art. 3 ustawy wnioskodawca zarzuca przedwczesne zakończenie kadencji obecnych sędziowskich członków KRS. Odwołuje się do czteroletniej kadencji określonej w art. 187 ust. 3 Konstytucji i zasady pewności prawa. Według Prezydenta zakwestionowanie dotychczasowego modelu powołań może prowadzić do podważania statusu około trzech tysięcy sędziów powołanych w latach 2018–2024 i wydanych przez nich orzeczeń. Są to skutki prognozowane we wniosku, nie ustalenia rozstrzygnięcia TK.
Ostatnia grupa zarzutów dotyczy powierzenia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu rozpatrywania środków związanych ze zgłaszaniem kandydatów, wyborami i protestami wyborczymi. Prezydent uważa, że sprawy te nie mieszczą się w kontroli działalności administracji publicznej przypisanej sądom administracyjnym, i podnosi zastrzeżenia do właściwości sądu oraz konstrukcji środków zaskarżenia.
W tej części przywołano między innymi art. 184 w związku z art. 177, art. 183 ust. 2 oraz art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Zapowiedź przedstawia cztery zespoły zarzutów kontroli prewencyjnej; nie przesądza ich zasadności ani wejścia nowelizacji w życie.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/ustawa-o-zmianie-ustawy-o-krajowej-radzie-sadownictwa-1. Data dodania i pozyskania: 2025-06-03. Opracowanie.
Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.