Wyrok – Vacatio legis dla czwartego przedziału skali PIT (K 48/04)

Zbyt krótki okres dostosowania do czwartego przedziału skali PIT naruszył art. 2 Konstytucji — orzekł TK 15 lutego 2005 r. Sprawę zainicjował Prokurator Generalny, kwestionując termin wprowadzenia stawki 50% od nadwyżki dochodu ponad 600 tysięcy złotych i powiązanych rozwiązań dotyczących zaliczek.
Trybunał zakwestionował art. 9 nowelizacji z 18 listopada 2004 r. w części wyznaczającej wejście tych zmian w życie na 1 stycznia 2005 r. Wyrok objął art. 1 pkt 13 wprowadzający czwarty przedział w art. 27 ust. 1 ustawy o PIT, pkt 19 lit. a dodający art. 32 ust. 1 pkt 4 oraz pkt 19 lit. b wprowadzający art. 32 ust. 1a pkt 2 lit. c.
Niezgodność dotyczy też terminu wejścia w życie zmian z art. 1 pkt 22 i pkt 26. Wprowadzają one słowa „lub 50%” odpowiednio do art. 41a oraz do dodanego zdania czwartego w art. 44 ust. 3a ustawy o PIT. We wszystkich tych zakresach podstawą rozstrzygnięcia był brak odpowiedniego vacatio legis.
Rozprawa odbyła się 2 i 15 lutego 2005 r. Przewodniczył Janusz Niemcewicz, pierwszym sprawozdawcą był Marek Mazurkiewicz, a drugim Jerzy Ciemniewski. Marek Mazurkiewicz zgłosił zdanie odrębne.
Sentencja
Sygn. akt K 48/04
W Y R O K
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 15 lutego 2005 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Janusz Niemcewicz – przewodniczący
Jerzy Ciemniewski – II sprawozdawca
Marian Grzybowski
Wiesław Johann
Marek Mazurkiewicz – I sprawozdawca,
protokolant: Grażyna Szałygo,
po rozpoznaniu, z udziałem wnioskodawcy oraz Sejmu i Prezesa Rady Ministrów, na rozprawie w dniach 2 i 15 lutego 2005 r., wniosku Prokuratora Generalnego o zbadanie zgodności:
1) art. 1 pkt 13 w związku z art. 9 ustawy z dnia 18 listopada 2004 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 263, poz. 2619) w zakresie, w jakim wprowadza do art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) nową skalę podatkową,
2) art. 1 pkt 19 lit. a w związku z art. 9 ustawy wymienionej w pkt 1 w zakresie, w jakim dodaje do art. 32 ust. 1 po pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) nowy pkt 4, dotyczący wysokości zaliczek od dochodu uzyskanego w danym miesiącu, który przekroczył górną granice trzeciego przedziału skali,
3) art. 1 pkt 19 lit. b w związku z art. 9 ustawy wymienionej w pkt 1 w zakresie, w jakim nadaje nowe brzmienie art. 32 ust. 1a pkt 2 lit. c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) dotyczące wysokości zaliczki pobieranej od podatnika,
4) art. 1 pkt 22 w związku z art. 9 ustawy wymienionej w pkt 1 w zakresie, w jakim nadaje nowe brzmienie art. 41a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) poprzez dodanie słów „lub 50%”,
5) art. 1 pkt 26 w związku z art. 9 ustawy wymienionej w pkt 1 w zakresie, w jakim do art. 44 ust. 3a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) dodaje zdanie czwarte zakończone słowami „lub 50%”
z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z powodu braku odpowiedniej vacatio legis,
o r z e k a:
Art. 9 ustawy z dnia 18 listopada 2004 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 263, poz. 2619) w zakresie, w którym ustala dzień 1 stycznia 2005 r. jako datę wejścia w życie:
a) art. 1 pkt 13 powołanej na wstępie ustawy z dnia 18 listopada 2004 r. w zakresie, w jakim w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) wprowadza czwarty szczebel skali podatkowej w brzmieniu „600 000 – 227 992 zł 48 gr + 50% nadwyżki ponad 600 000 zł”,
b) art. 1 pkt 19 lit. a powołanej na wstępie ustawy z dnia 18 listopada 2004 r. w zakresie, w jakim w art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. dodaje pkt 4,
c) art. 1 pkt 19 lit. b powołanej na wstępie ustawy z dnia 18 listopada 2004 r. w zakresie, w jakim w art. 32 ust. 1a pkt 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. wprowadza przepis oznaczony lit. c,
d) art. 1 pkt 22 powołanej na wstępie ustawy z dnia 18 listopada 2004 r. w zakresie, w jakim w art. 41a in fine ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. wprowadza słowa „lub 50%”,
e) art. 1 pkt 26 powołanej na wstępie ustawy z dnia 18 listopada 2004 r. w zakresie, w jakim w art. 44 ust. 3a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. w dodanym zdaniu czwartym in fine wprowadza słowa „lub 50%”,
jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ze względu na brak odpowiedniej vacatio legis.
| Janusz Niemcewicz | ||
| Jerzy Ciemniewski | Marian Grzybowski | |
| Wiesław Johann | Marek Mazurkiewicz (zdanie odrębne) |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/5304-podatek-dochodowy-od-osob-fizycznych-vacatio-legis. Data dodania i pozyskania: 2005-02-15. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „29 marca 2004 roku – Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konstytucyjnego” (2004-03-29). Fot. Mariusz Bobinski. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6461-29-marca-2004-roku-zgromadzenie-ogolne-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego.