Wyrok – Przepisy o opodatkowaniu dochodów nieujawnionych (SK 18/09)

Dwa przepisy dotyczące dochodów nieujawnionych zostały zakwestionowane przez TK w wyroku z 18 lipca 2013 r. Sprawę wszczęła skarga konstytucyjna Róży Kleibert. Obejmowała regulacje ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz Ordynacji podatkowej, w tym obowiązek wykazywania źródeł przychodów przez podatnika.
Trybunał uznał art. 20 ust. 3 ustawy podatkowej, w brzmieniu od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2006 r., za niezgodny z art. 2 Konstytucji w powiązaniu z art. 64 ust. 1. Tak samo ocenił art. 68 § 4 Ordynacji podatkowej. Utratę mocy tego ostatniego przepisu odroczył o 18 miesięcy, liczonych od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.
Odmienne rozstrzygnięcie dotyczyło art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w wersji od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2001 r. TK stwierdził jego zgodność z art. 2 w powiązaniu z art. 64 ust. 1 Konstytucji. Uznał ponadto, że nie jest on niezgodny z konstytucyjnymi art. 31 ust. 3, art. 42 ust. 1, art. 46 i art. 64 ust. 3.
Pozostałą część postępowania umorzono. Skarga obejmowała także zarzut oparty na art. 42 ust. 3 Konstytucji, odnoszący się do ciężaru wykazania źródeł przychodów, oraz powiązanie art. 46 z art. 45 ust. 1. Składowi przewodniczył Stanisław Biernat, a sprawozdawcą była Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz. Orzekali też Marek Kotlinowski, Teresa Liszcz i Andrzej Rzepliński.
Sentencja
Sygn. akt SK 18/09
W Y R O K
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 18 lipca 2013 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Stanisław Biernat – przewodniczący
Marek Kotlinowski
Teresa Liszcz
Andrzej Rzepliński
Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz – sprawozdawca,
protokolant: Krzysztof Zalecki,
po rozpoznaniu, z udziałem skarżącej oraz Sejmu i Prokuratora Generalnego, na rozprawie w dniu 18 lipca 2013 r., skargi konstytucyjnej Róży Kleibert o zbadanie zgodności:
1) art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176) z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 42 ust. 1, art. 46 w związku z art. 45 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
2) art. 20 ust. 3 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy powołanej w punkcie 1, rozumianego w ten sposób, że w postępowaniu w sprawie nieujawnionych źródeł przychodów obowiązek wykazania źródeł przychodów ciąży na podatniku, z art. 42 ust. 3 Konstytucji,
3) art. 20 ust. 3 oraz art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy powołanej w punkcie 1 w związku z art. 68 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60) z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji,
o r z e k a:
I
1. Art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, 362, 596, 769, 1278, 1342, 1448, 1529 i 1540), w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2001 r.:
a) nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3, art. 42 ust. 1, art. 46 i art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
b) jest zgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji.
2. Art. 20 ust. 3 ustawy powołanej w punkcie 1, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2006 r., jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji.
3. Art. 68 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, 848, 1101, 1342 i 1529) jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji.
II
Przepis wymieniony w części I punkcie 3 traci moc obowiązującą z upływem 18 (osiemnastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Ponadto p o s t a n a w i a:
na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, z 2005 r. Nr 169, poz. 1417, z 2009 r. Nr 56, poz. 459 i Nr 178, poz. 1375, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.
| Stanisław Biernat | ||
| Marek Kotlinowski | Teresa Liszcz | |
| Andrzej Rzepliński | Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/4617-zasady-opodatkowania-dochodu-niezgloszonego-przez-podatnika. Data dodania i pozyskania: 2013-07-18. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.