Wyrok – Miesięczny termin zgłoszenia spadku naruszał zaufanie do prawa (P 43/11)

TK zakwestionował miesięczny termin, od którego zachowania zależało zwolnienie podatkowe przy dziedziczeniu w najbliższej rodzinie. Wyrok z 4 czerwca 2013 r. dotyczył art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn w wersji obowiązującej od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r.
Sprawę zainicjował pytaniem prawnym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Pytał o obowiązek zgłoszenia nabycia spadku w ciągu miesiąca od prawomocności sądowego stwierdzenia dziedziczenia. Jako wzorce wskazał wywodzone z art. 2 Konstytucji zasady poprawnej legislacji i zaufania do państwa oraz jego organów. Rozprawa odbywała się 6 grudnia 2012 r. i 4 czerwca 2013 r.
Trybunał stwierdził naruszenie zasady zaufania do państwa i tworzonego przez nie prawa. Rozstrzygnięcie objęło zgłoszenia nabycia rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, dzieci i dalszych zstępnych, rodziców i dalszych wstępnych, rodzeństwo, pasierba oraz ojczyma i macochę. W odniesieniu do pozostałego zarzutu, dotyczącego poprawnej legislacji, umorzono postępowanie jako zbędne.
Przewodniczył Piotr Tuleja. Sprawozdawcami byli Leon Kieres i Stanisław Rymar. Zdania odrębne zgłosili Leon Kieres oraz Andrzej Wróbel.
Sentencja
Sygn. akt P 43/11
W Y R O K
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 4 czerwca 2013 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Piotr Tuleja – przewodniczący
Leon Kieres – I sprawozdawca
Małgorzata Pyziak-Szafnicka
Stanisław Rymar – II sprawozdawca
Andrzej Wróbel,
protokolant: Krzysztof Zalecki,
po rozpoznaniu, z udziałem sądu przedstawiającego pytanie prawne oraz Sejmu i Prokuratora Generalnego, na rozprawie w dniach 6 grudnia 2012 r. i 4 czerwca 2013 r., pytania prawnego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie:
czy art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514, ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r., w części, w jakiej uzależniał prawo do zwolnienia od podatku w przypadku nabycia własności rzeczy i praw majątkowych w drodze dziedziczenia od dokonania zgłoszenia tegoż nabycia w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, jest zgodny z wyrażonymi w art. 2 Konstytucji zasadą poprawnej legislacji oraz zasadą zaufania do państwa prawa i jego organów,
o r z e k a:
Art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 oraz z 2011 r. Nr 75, poz. 398, Nr 85, poz. 458, Nr 149, poz. 887 i Nr 171, poz. 1016), w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r., w zakresie, w jakimprzewiduje miesięczny termin złożenia zgłoszenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego nabycia w drodze dziedziczenia własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jest niezgodny z wywiedzioną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa.
Ponadto p o s t a n a w i a:
na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, z 2005 r. Nr 169, poz. 1417, z 2009 r. Nr 56, poz. 459 i Nr 178, poz. 1375, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie ze względu na zbędność wydania wyroku.
| Piotr Tuleja | ||
| Leon Kieres (votum separatum) |
Małgorzata Pyziak-Szafnicka | |
| Stanisław Rymar | Andrzej Wróbel (zdanie odrębne) |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/4599-podatki-od-spadkow-i-darowizn-zwolnienie-od-podatku. Data dodania i pozyskania: 2013-06-04. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.