Wyrok – Kontrola kosztów zasądzonych pierwszy raz w instancji odwoławczej (K 34/12)

Brak możliwości zaskarżenia pierwszego rozstrzygnięcia o kosztach procesu karnego, wydanego przez sąd odwoławczy, narusza Konstytucję. TK orzekł o tym 24 lutego 2015 r. na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich. Wyrok dotyczy art. 426 § 1 kodeksu postępowania karnego w wersji wynikającej z nowelizacji z 20 stycznia 2011 r.
Za naruszone wzorce Trybunał uznał art. 78 w powiązaniu z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Rozstrzygnięcie obejmuje wyłącznie zakres dotyczący kosztów zasądzonych po raz pierwszy przez sąd odwoławczy. TK postanowił odroczyć utratę mocy tej części regulacji o dziewięć miesięcy, liczone od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.
Wniosek Rzecznika obejmował również art. 426 § 2 oraz wskazywał art. 176 ust. 1 i art. 32 ust. 1 Konstytucji. W pozostałej części postępowanie zostało umorzone. Rozprawa odbyła się z udziałem wnioskodawcy, Sejmu i Prokuratora Generalnego. Składowi przewodniczył Andrzej Wróbel; sprawozdawcą był Marek Zubik. Orzekali także Teresa Liszcz, Stanisław Rymar oraz Piotr Tuleja.
Sentencja
Sygn. akt K 34/12
WYROK
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 24 lutego 2015 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Andrzej Wróbel – przewodniczący
Teresa Liszcz
Stanisław Rymar
Piotr Tuleja
Marek Zubik – sprawozdawca,
po rozpoznaniu, z udziałem wnioskodawcy oraz Sejmu i Prokuratora Generalnego, na rozprawie w dniu 24 lutego 2015 r., wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności:
art. 426 § 1 i 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 48, poz. 246), w zakresie, w jakim nie daje podstaw do zaskarżenia orzeczenia w przedmiocie kosztów procesu zasądzonych po raz pierwszy przez sąd odwoławczy, z art. 78 w związku z art. 176 ust. 1 w związku z art. 45 ust. 1 oraz w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji,
orzeka:
I
Art. 426 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 48, poz. 246), w zakresie, w jakim dotyczy zaskarżenia orzeczenia w przedmiocie kosztów procesu zasądzonych po raz pierwszy przez sąd odwoławczy, jest niezgodny z art. 78 w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
II
Przepis wymieniony w części I, w zakresie tam wskazanym, traci moc obowiązującą z upływem 9 (dziewięciu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Ponadto postanawia:
na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, z 2005 r. Nr 169, poz. 1417, z 2009 r. Nr 56, poz. 459 i Nr 178, poz. 1375, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.
Andrzej Wróbel
Teresa Liszcz
Stanisław Rymar
Piotr Tuleja
Marek Zubik
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/7440-zaskarzenie-orzeczenia-w-przedmiocie-kosztow-procesu-zasadzonych-po-raz-pierwszy-przez-sad-odwo. Data dodania i pozyskania: 2015-02-24. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.