Wyrok – Czynności asesorów sądowych (SK 7/06)

Art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych narusza konstytucyjne prawo do sądu — orzekł TK 24 października 2007 r. Rozpoznanie połączonych skarg Józefa Wiśniewskiego i spółki AD Drągowski odbyło się podczas rozpraw 20 lipca 2007 r. i 24 października 2007 r. Trybunał uznał art. 135 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych za niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji.

Skargi obejmowały przepisy Prawa o ustroju sądów powszechnych: art. 135 § 1, 2, 5 i 6, a w skardze spółki także powiązane art. 134 § 1 i 5. Przywołano następujące wzorce konstytucyjne: art. 45 ust. 1, art. 10, art. 175 ust. 1, art. 178, art. 179, art. 180 ust. 1 i 2, art. 181 oraz art. 2. Wiśniewski kwestionował ponadto delegowanie bez zgody i różnicowanie wynagrodzeń na podstawie art. 136 § 2 w związku odpowiednio z art. 77 § 1 i art. 91 § 1, wobec art. 180 ust. 1 oraz art. 45 ust. 1 w związku z art. 178 ust. 2 Konstytucji. Zarzut dotyczący aresztowania obejmował art. 250 § 1 Kodeksu postępowania karnego w związku z art. 135 § 1, a jego wzorcami były art. 31 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 175 ust. 1 Konstytucji oraz art. 5 i 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.

TK odroczył utratę mocy art. 135 § 1 o osiemnaście miesięcy od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. Zastrzegł jednocześnie, że czynności asesorów wskazane w tym przepisie nie mogą być wzruszane na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji. Badanie art. 135 § 5 i 6 oraz art. 136 § 2 umorzył z powodu niedopuszczalności orzekania. Pozostałe zarzuty, w tym dotyczące art. 135 § 2, powiązań z art. 134 oraz art. 250 § 1, a także pozostałych wzorców dla art. 135 § 1, objęło umorzenie z powodu zbędności orzekania.

Składowi przewodniczył Jerzy Stępień. Sprawozdawcą był Janusz Niemcewicz, a współsprawozdawcą Ewa Łętowska.

Sentencja

Sygn. akt SK 7/06

W Y R O K
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Warszawa, dnia 24 października 2007 r.

Trybunał Konstytucyjny w składzie:

Jerzy Stępień – przewodniczący
Jerzy Ciemniewski 
Zbigniew Cieślak
Mirosław Granat
Marian Grzybowski
Wojciech Hermeliński 
Adam Jamróz
Marek Kotlinowski
Teresa Liszcz 
Ewa Łętowska – współsprawozdawca
Marek Mazurkiewicz 
Janusz Niemcewicz – sprawozdawca
Mirosław Wyrzykowski 
Bohdan Zdziennicki,

protokolant: Grażyna Szałygo,

po rozpoznaniu, z udziałem skarżących oraz Prokuratora Generalnego i Rzecznika Praw Obywatelskich, na rozprawie w dniach 20 lipca i 24 października 2007 r., połączonych skarg konstytucyjnych:

1) Józefa Wiśniewskiego o zbadanie zgodności:
a) art. 135 § 1, 2, 5 i 6 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070, ze zm.) z art. 45 ust. 1 w związku z art. 10 oraz art. 175 ust. 1 i art. 178 ust. 1 Konstytucji,
b) art. 136 § 2 w związku z art. 77 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w jakim dopuszczają delegowanie asesora do innego sądu bez jego zgody, z art. 180 ust. 1 Konstytucji,
c) art. 136 § 2 w związku z art. 91 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w jakim wprowadza różnicowanie wynagrodzenia przysługującego sędziom i asesorom, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 178 ust. 2 Konstytucji, 
d) art. 250 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) w związku z art. 135 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych z art. 31 ust. 1 oraz art. 41 ust. 1 i art. 45 ust. 1 w związku z art. 175 ust. 1 Konstytucji oraz w związku z art. 5 i art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności,

2) spółki AD Drągowski SA o zbadanie zgodności art. 135 § 1 w związku z art. 134 § 1 i 5 i art. 135 § 5 i 6 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych z art. 45 ust. 1 w związku z art. 178, art. 179, art. 180 ust. 1 i 2 oraz art. 181 w związku z art. 2 i art. 10 Konstytucji,

o r z e k a:

I

Art. 135 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 i Nr 154, poz. 1787, z 2002 r. Nr 153, poz. 1271, Nr 213, poz. 1802 i Nr 240, poz. 2052, z 2003 r. Nr 188, poz. 1838 i Nr 228, poz. 2256, z 2004 r. Nr 34, poz. 304, Nr 130, poz. 1376, Nr 185, poz. 1907 i Nr 273, poz. 2702 i 2703, z 2005 r. Nr 13, poz. 98, Nr 131, poz. 1102, Nr 167, poz. 1398, Nr 169, poz. 1410, 1413 i 1417, Nr 178, poz. 1479 i Nr 249, poz. 2104, z 2006 r. Nr 144, poz. 1044 i Nr 218, poz. 1592 oraz z 2007 r. Nr 25, poz. 162, Nr 73, poz. 484, Nr 99, poz. 664, Nr 112, poz. 766, Nr 136, poz. 959 i Nr 138, poz. 976) jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

II

1. Przepis wymieniony w części I wyroku traci moc obowiązującą z upływem 18 (osiemnastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

2. Czynności asesorów sądowych, o których mowa w art. 135 § 1 ustawy powołanej w części I wyroku, nie podlegają wzruszeniu na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji.

Ponadto p o s t a n a w i a:

na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070 oraz z 2005 r. Nr 169, poz. 1417) umorzyć postępowanie: 
a) w zakresie dotyczącym badania zgodności art. 135 § 5 i 6 oraz art. 136 § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych(Dz. U. Nr 98, poz. 1070, ze zm.) ze względu na niedopuszczalność wydania orzeczenia, 
b) w pozostałym zakresie ze względu na zbędność wydania orzeczenia.

	Jerzy Stępień
Jerzy Ciemniewski		Zbigniew Cieślak
Mirosław Granat		Marian Grzybowski
Wojciech Hermeliński		Adam Jamróz
Marek Kotlinowski		Teresa Liszcz
Ewa Łętowska		Marek Mazurkiewicz
Janusz Niemcewicz		Mirosław Wyrzykowski
	Bohdan Zdziennicki

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/5135-instytucjonalne-usytuowanie-urzedu-asesora-w-polskim-wymiarze-sprawiedliwosci oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/3564-instytucjonalne-usytuowanie-urzedu-asesora-w-polskim-wymiarze-sprawiedliwosci. Data dodania i pozyskania: 2007-10-24. Dostosowano formatowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „4 listopada 2006 roku – Nominacje w Pałacu Prezydenckim” (2006-11-04). Fot. Jan Bogacz. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6439-4-listopada-2006-roku-nominacje-w-palacu-prezydenckim.