Konferencja na stulecie urodzin Krystyny Paluszyńskiej-Daszkiewicz
24 lipca 2024 r. w siedzibie Trybunału Konstytucyjnego odbyła się konferencja „Wierna Polsce. 100-lecie urodzin Pani Profesor Krystyny Paluszyńskiej-Daszkiewicz”. Spotkanie poświęcono dorobkowi prawniczki, jej działalności podczas okupacji i w okresie powojennym oraz badaniom nad odpowiedzialnością za niemieckie zbrodnie. Relację TK opublikował 31 lipca.
Konferencję otworzyła prezes TK Julia Przyłębska. W wystąpieniu powitalnym podkreśliła dorobek naukowy jubilatki, jej odwagę i przywiązanie do polskiej tożsamości. Mówiąc o dochodzeniu sprawiedliwości dla ofiar II wojny światowej, nawiązała również do zbliżającej się wówczas 80. rocznicy Powstania Warszawskiego.
Wieloletni współpracownik profesor, sędzia TK Justyn Piskorski, przedstawił ponad siedem dekad jej aktywności naukowej. Wymienił badania nad teorią czynu, przestępstwem planowanym, recydywą, zabójstwem i dzieciobójstwem, przestępstwami przeciwko wolności i czci oraz zbrodniami wojennymi. Podkreślił znaczenie tych prac dla orzecznictwa Sądu Najwyższego i TK.
Piskorski łączył zainteresowania badawcze Paluszyńskiej-Daszkiewicz z doświadczeniami okupacji i komunizmu. Przypomniał jej pomoc więźniom, udział w tajnym nauczaniu i działalność w Armii Krajowej, a później obronę prześladowanych pracowników i studentów UAM. Wspomniał również o obserwowaniu procesu zabójców ks. Jerzego Popiełuszki i wieloletniej inwigilacji przez Służbę Bezpieczeństwa.
Osobiste świadectwo przedstawiła Marianna Grynia, przyjaciółka jubilatki i była więźniarka obozu w Konstantynowie Łódzkim. Mówiła o wspólnych staraniach na rzecz zachowania pamięci o więźniach niemieckich obozów, dotarcia do dokumentacji i prawnego uznania doznanych krzywd. Zwróciła uwagę na nadal nieprzebadane materiały oraz znaczenie działań profesor dla wyjaśniania tych spraw.
Pierwszą część zakończył referat prezesa IPN Karola Nawrockiego o podstawach prawnych funkcjonowania niemieckich obozów. Prelegent przypomniał postawę jubilatki podczas wojny i jej niezależność wobec systemu komunistycznego. W wywodzie o zbrodniach niemieckich odwoływał się do wcześniejszych teorii rasistowskich i ich wpływu na ideologię oraz praktykę państwa nazistowskiego.
W drugiej części wystąpili badacze z czterech uczelni. Krzysztof Wiak z KUL omówił zmiany odpowiedzialności za zabójstwo wprowadzone nowelizacją kodeksu karnego z 7 lipca 2022 r. Piotr Jóźwiak z Uniwersytetu SWPS przedstawił prawnokarne konfrontacje Stefana Glasera z totalitaryzmami, a Bartłomiej Wróblewski z tej samej uczelni — dopuszczalność stosowania prawa łaski przed prawomocnym zakończeniem postępowania karnego. Wasyl Kostytsky z Collegium Intermarium mówił o rosyjskich zbrodniach wojennych na Ukrainie. Marlena Paszko z UAM omówiła przekazywanie materiałów dowodowych przez polską Główną Komisję Badania Zbrodni Niemieckich/Hitlerowskich do ośrodka ścigania zbrodni nazistowskich w Ludwigsburgu w ramach międzynarodowej pomocy prawnej.
Krystyna Paluszyńska-Daszkiewicz urodziła się w 1924 r. w Toruniu. W latach 1946–1949 studiowała prawo na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika. Doktorat dotyczący kary konfiskaty obroniła w 1951 r., a habilitację poświęconą groźbie w polskim prawie karnym uzyskała w 1958 r. na UAM. W 1977 r. otrzymała tytuł profesora zwyczajnego. Wśród najważniejszych obszarów jej pracy TK wymienia reformę prawa karnego, odpowiedzialność za zbrodnie wojenne i przeciwko ludzkości oraz nadużycia władzy w systemach totalitarnych.
Galeria dołączona do relacji pokazuje portret jubilatki oraz księgę jubileuszową „Wierna Polsce” obok biało-czerwonych kwiatów.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/konferencja-naukowa-w-siedzibie-trybunalu-konstytucyjnego-pt-wierna-polsce-100-lecie-urodzin-pani-profesor-krystyny-paluszynskiej-daszkiewicz-1. Data dodania i pozyskania: 2024-08-01. Opracowanie.
Fotografia: TK (oznaczenie galerii). Źródło: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/konferencja-naukowa-w-siedzibie-trybunalu-konstytucyjnego-pt-wierna-polsce-100-lecie-urodzin-pani-profesor-krystyny-paluszynskiej-daszkiewicz-1. Data wykonania: 2024-07-24 (EXIF). Pozyskano: 2026-10-15. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.