Komunikat – Zgoda podmiotu tworzącego szpital może ograniczać obrót wierzytelnościami (SK 33/15)

25 sierpnia 2020 r. TK jednogłośnie uznał art. 54 ust. 5 w związku z art. 54 ust. 6 ustawy o działalności leczniczej za zgodny z art. 31 ust. 1 i ust. 2 zdanie drugie w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Wyrok SK 33/15 dotyczy wymogu zgody podmiotu tworzącego samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej na czynności prowadzące do zmiany wierzyciela oraz nieważności czynności dokonanych bez tej zgody.
TK wywiódł ochronę wolności umów z ogólnej konstytucyjnej ochrony wolności. Obejmuje ona decyzję o zawarciu umowy, wybór kontrahenta oraz ustalenie treści, celu i formy kontraktu. Nie ma jednak charakteru absolutnego i może podlegać proporcjonalnym ograniczeniom.
Zdaniem Trybunału w obrocie wierzytelnościami należy uwzględniać także sytuację dłużnika. W przypadku publicznego zakładu leczniczego nagromadzenie należności u jednego wierzyciela i związana z tym egzekucja mogą wpływać na ciągłość udzielania świadczeń zdrowotnych. Ograniczenie obrotu ma przeciwdziałać temu ryzyku oraz zapewniać podmiotowi tworzącemu wpływ na gospodarkę finansową zakładu.
TK uznał ochronę dostępności opieki zdrowotnej za konstytucyjnie uzasadniony cel regulacji. Zgoda została powierzona podmiotowi, który nadzoruje zakład i ponosi odpowiedzialność związaną z jego finansami. W tej perspektywie ograniczenie swobody kontraktowania uznano za dopuszczalne.
Trybunał podkreślił jednocześnie, że rozwiązanie nie zwalnia publicznego zakładu z obowiązku zapłaty. Pierwotny wierzyciel zachowuje możliwość dochodzenia należności i świadczeń związanych z opóźnieniem. Wyrok nie daje więc szpitalom przyzwolenia na niewywiązywanie się z zobowiązań.
W pozostałym zakresie postępowanie umorzono. Merytoryczne rozstrzygnięcie odnosi się do wskazanych w sentencji gwarancji wolności i proporcjonalności jej ograniczeń; nie obejmuje oceny wszystkich zarzutów skarg.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/11209-niewaznosc-czynnosci-prawnych-majacych-na-celu-zmiane-wierzyciela-samodzielnego-publicznego-zakladu-opieki-zdrowotnej-nastepujacych-bez-zgody-podmiotu-tworzacego. Data dodania i pozyskania: 2020-08-26. Opracowanie.
Fotografia: Pixabay. Źródło: https://www.pexels.com/photo/close-up-photo-of-a-stethoscope-40568/. Licencja Pexels: https://www.pexels.com/license/. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.