Komunikat – Wniosek o wyłączenie sędziego nie służy kontroli jego powołania (P 13/19)
2 czerwca 2020 r. Trybunał Konstytucyjny jednogłośnie uznał art. 49 § 1 kodeksu postępowania cywilnego za niezgodny z art. 179 Konstytucji w zakresie dopuszczającym wniosek o wyłączenie sędziego z powodu zarzutów dotyczących jego powołania przez prezydenta na wniosek KRS. Wyrok P 13/19 wydano w odpowiedzi na pytanie Sądu Najwyższego.
Przepis reguluje wyłączenie sędziego w razie okoliczności wywołujących uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności w konkretnej sprawie. TK odróżnił ten cel od badania skuteczności prezydenckiego aktu nominacyjnego.
Według argumentacji Trybunału powołanie sędziego stanowi prerogatywę prezydenta, a Konstytucja nie przewiduje późniejszej kontroli tego aktu przez inny organ. TK wskazał rolę wniosku KRS w procedurze nominacyjnej i uznał, że instrument służący ochronie bezstronności nie może zastępować kontroli powołania.
Pytanie skierowano przed dodaniem § 2 do art. 49 k.p.c. w 2019 r., dlatego TK sprecyzował przedmiot rozstrzygnięcia jako § 1. W pozostałym zakresie postępowanie umorzono.
Wyrok obejmował wskazaną podstawę wniosku o wyłączenie. Nie usuwał instytucji wyłączenia sędziego ze względu na inne okoliczności dotyczące jego bezstronności. Składowi przewodniczył Michał Warciński, a sprawozdawcą była Julia Przyłębska.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/11112-wylaczenie-sedziego-sadu-najwyzszego. Data dodania i pozyskania: 2020-06-03. Opracowanie.
Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.