Komunikat – Wcześniejsza niezdolność do pracy nie wygasza mandatu wójta (K 51/12)

Orzeczenie niezdolności wydane przed wyborem na wójta nie stanowi podstawy wygaszenia jego mandatu na mocy badanego przepisu — wyjaśnił TK. W wyroku z 23 stycznia 2014 r., wydanym na wniosek RPO, potwierdził konstytucyjność art. 492 § 1 pkt 6 Kodeksu wyborczego rozumianego jako odnoszący się do orzeczeń wydanych po uzyskaniu mandatu. Regulacja znajduje odpowiednie zastosowanie również do burmistrzów i prezydentów miast.

TK rozróżnił posiadanie wcześniejszego orzeczenia od samej czynności stwierdzenia niezdolności u osoby już urzędującej. Przepis dotyczy tego drugiego zdarzenia. Na tę interpretację wskazuje także powiązanie okresu niezdolności z końcem kadencji oraz termin, w którym komisarz wyborczy stwierdza wygaśnięcie mandatu. Badana regulacja określa więc warunek dalszego sprawowania urzędu, a nie dopuszczenia kandydata do wyborów.

Trybunał uznał zgodność przepisu z art. 60 powiązanym z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Wskazał, że jednakowa procedura dotyczy wszystkich wójtów, a odesłanie do przepisów emerytalno-rentowych określa tryb oceny zdrowia i przesłanki niezdolności. Jeżeli warunek ustawowy zostanie spełniony, wygaśnięcie mandatu jest obowiązkowe i nie zależy od swobodnego uznania organu.

W ocenie TK rozwiązanie jest proporcjonalne: służy zakończeniu pełnienia urzędu przez osobę, która ze względów zdrowotnych nie może wykonywać go co najmniej do końca kadencji. Ocena niezdolności uwzględnia możliwość kontynuowania dotychczasowej pracy, a więc w takim przypadku obowiązków wójta.

Postępowanie dotyczące art. 32 Konstytucji i art. 29 lit. a Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych umorzono jako zbędne. RPO nie wykazał, by wnosiły one treść wykraczającą poza art. 60 Konstytucji. TK zapowiedział także skierowanie do parlamentu odrębnej sygnalizacji luk prawnych. Przewodniczył Stanisław Biernat, sprawozdawcą był Marek Kotlinowski. Wojciech Hermeliński zgłosił zdanie odrębne.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/6622-pozbawienie-osob-niepelnosprawnych-mozliwosci-sprawowania-funkcji-wojta-burmistrza-prezydenta oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/6620-pozbawienie-osob-niepelnosprawnych-mozliwosci-sprawowania-funkcji-wojta-burmistrza-prezydenta. Data dodania i pozyskania: 2014-01-23. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.