Komunikat – Wadliwy tryb uchwalenia zmian dotyczących kredytów i pożyczek (K 17/24)

24 czerwca 2026 r. TK wydał wyrok K 17/24 dotyczący ustawy z 20 marca 2024 r. zmieniającej kodeks cywilny, ustawę o kredycie konsumenckim i ustawę o konsumenckiej pożyczce lombardowej. Całą nowelizację uznał za niezgodną z art. 7 w związku z art. 4 ust. 2, art. 104 ust. 1 i art. 96 ust. 1 Konstytucji. Pozostałe postępowanie umorzono. Zdania odrębne zgłosili Bartłomiej Sochański i Jarosław Wyrembak.
Nowelizacja liczyła cztery artykuły: pierwsze trzy uchylały przepisy, a ostatni przewidywał wejście w życie w dniu ogłoszenia. Powstała w wyniku wspólnego rozpatrzenia projektu poselskiego z 8 lutego i rządowego z 5 marca 2024 r. Pierwsze czytanie odbyło się 7 marca, a po pracach komisji Sejm uchwalił ustawę 20 marca. Za głosowało 255 posłów, przeciw 180. Senat nie wniósł poprawek, a Prezydent podpisał ustawę 25 kwietnia; opublikowano ją pod pozycją 653 Dziennika Ustaw.
Prezydent zakwestionował procedurę ze względu na niedopuszczenie Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika do udziału w pracach oraz udział Moniki Pawłowskiej. TK odwołał się do aktu łaski z 2015 r., własnego orzecznictwa i postanowień Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN z 4 i 5 stycznia 2024 r., uchylających postanowienia o wygaśnięciu mandatów. Przyjął, że działania Marszałka uniemożliwiające wykonywanie mandatów i dopuszczenie Pawłowskiej były bezprawne.
W ocenie Trybunału dezaktywowanie kart do głosowania oraz niewpuszczanie obu posłów do budynków Sejmu obciążyły proces stanowienia prawa. TK uznał art. 7 za główny wzorzec kontroli, wiążąc go z przedstawicielstwem Narodu, statusem posłów i konstytucyjnym składem izby. Oceny te są stanowiskiem TK w sporze o skutki orzeczeń i status mandatów.
Trybunał zaznaczył, że wada nie polega na braku udziału wszystkich 460 posłów. Zwykła nieobecność różni się od bezprawnego wykluczenia z prac. Nie chodzi jedynie o możliwość zmiany wyniku głosowania: argumenty przedstawiane w komisjach i debacie mogły wpływać na treść przepisów. Zdaniem TK osiągnięcie kworum i większości nie usuwa tego rodzaju uchybienia.
Po stwierdzeniu niezgodności we wskazanym układzie wzorców TK umorzył badanie art. 4 ust. 1 i art. 106 jako zbędne. Wyrok dotyczy całej nowelizacji z 2024 r., a nie uchylenia całego kodeksu cywilnego czy wszystkich ustaw regulujących kredyt. Pełne pisemne uzasadnienie zapowiedziano. Przewodniczył Jarosław Wyrembak, a sprawozdawcą był Bogdan Święczkowski.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/tryb-uchwalenia-ustawy-34. Data dodania i pozyskania: 2026-06-25. Opracowanie.
Fotografia: Pixabay. Źródło: https://www.pexels.com/photo/calculator-and-pen-on-table-209224/. Data wykonania: 2016-09-19. Licencja Pexels: https://www.pexels.com/license/. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.