Komunikat – Uprawnienia inspektora audytu zagrażały niezależności sądów (Kp 2/05)
Zbyt szerokie możliwości dostępu do sądowych pomieszczeń i dokumentów, przy niejasno opisanych zadaniach kontrolerów, przesądziły o zakwestionowaniu części ustawy o finansach publicznych. TK wydał wyrok 9 listopada 2005 r., po rozpoznaniu poprzedniego dnia w pełnym składzie wniosku Prezydenta RP.
Trybunał uznał art. 65 ust. 1 oraz art. 66 i 67 ustawy z 30 czerwca 2005 r. za niezgodne z art. 10 ust. 1 i art. 173 Konstytucji w części dotyczącej SN, TK oraz sądów powszechnych i administracyjnych. Orzekł też, że zakwestionowane unormowania, w badanym zakresie, nie są nierozerwalnie związane z ustawą jako całością. Pozostałe zaskarżone regulacje — art. 53 ust. 5 i 6, art. 56 ust. 3, art. 62 ust. 1–3 i art. 63 ust. 3 i 4 — uznał za zgodne ze wskazanymi wzorcami.
Według TK przepisy dotyczące Głównego Inspektora Audytu Wewnętrznego tworzą dodatkowy szczebel kontroli nad sądami i samymi audytorami. Doradzanie i sprawdzanie prawidłowości audytu nie uzasadnia tak daleko idącego prawa wstępu, przeglądania materiałów i żądania wyjaśnień. Trybunał wskazał również ryzyko naruszenia tajemnic chronionych innymi przepisami.
TK podkreślił, że stała obecność przedstawicieli administracji rządowej w sądach może wywoływać przekonanie o wpływie Rady Ministrów na orzekanie. Skalę potencjalnych zagrożeń uznał za wystarczającą do stwierdzenia niekonstytucyjności już w kontroli prewencyjnej. Rozprawie przewodniczył wiceprezes TK Andrzej Mączyński, a sprawozdawcą była sędzia Teresa Dębowska-Romanowska.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/4110-audyt-wewnetrzny-autonomia-budzetowa-zasada-podzialu-wladzy oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/5372-audyt-wewnetrzny-autonomia-budzetowa-zasada-podzialu-wladzy. Data dodania i pozyskania: 2005-11-09. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „21 kwietnia 2005 roku – Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konstytucyjnego.” (2005-04-21). Fot. Mariusz Bobinski. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6451-21-kwietnia-2005-roku-zgromadzenie-ogolne-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego.