Komunikat – Udział obrony przy kontroli środków zapobiegawczych (K 5/14)
Prawo do wysłuchania podejrzanego lub jego obrońcy było przedmiotem wyroku ogłoszonego przez TK 27 października 2015 r. Trybunał uwzględnił zarzut Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczący posiedzeń odwoławczych w sprawach nieizolacyjnych środków zapobiegawczych i zabezpieczenia majątkowego. Rozstrzygnięcie zapadło na posiedzeniu niejawnym 20 października 2015 r.
TK zakwestionował art. 464 § 2 w związku z § 1 Kodeksu postępowania karnego w części, która pozostawia udział obrony w takich posiedzeniach uznaniu sądu. Stwierdził naruszenie art. 45 ust. 1, odczytywanego łącznie z art. 42 ust. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji. W pozostałej części umorzył postępowanie. Poza oceną znalazły się między innymi środki, przy których nie ma drogi odwoławczej, oraz takie, które bezpośrednio nie ingerują w konstytucyjne prawa i wolności.
Rzecznik wskazywał, że przepisy nie nakazują ani zawiadomienia obrony o posiedzeniu, ani dopuszczenia jej do udziału, nawet gdy sama ustali termin. TK podkreślił, że stosowanie tych środków dotyka wolności osobistej, życia rodzinnego, pracy i majątku. Kontrola sądowa wymaga zatem rzetelnej procedury oraz możliwości przedstawienia własnego stanowiska.
Według Trybunału szybkość postępowania nie usprawiedliwia takiego ograniczenia obrony. Zażalenie zasadniczo nie wstrzymuje wykonania postanowienia, więc zapewnienie udziału zainteresowanego nie przekreśla celów środka przymusu. Składowi przewodniczył Leon Kieres; funkcję sprawozdawcy pełniła Teresa Liszcz.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/8659-postepowanie-karne-zasady-udzialu-podejrzanego-oskarzonego-lub-jego-obroncy-w-posiedzeniu-sa. Data dodania i pozyskania: 2015-10-27. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.