Komunikat – Uczelniom brakuje skutecznej kontroli ocen akredytacyjnych (SK 61/12)

Uczelnia nie ma dostatecznych możliwości obrony przed wadliwą oceną akredytacyjną — stwierdził TK po rozpoznaniu skargi konstytucyjnej szkoły wyższej 25 lipca 2013 r. Artykuł 52 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym uznał za niezgodny z art. 78 Konstytucji.
Trybunał wskazał, że negatywna ocena Komisji wiąże ministra, który musi zawiesić albo cofnąć uprawnienia uczelni. Tym samym uchwała wpływa na sytuację prawną szkoły, choć nie podlega merytorycznej kontroli sądu administracyjnego. Jedyną drogą ponownej oceny jest wniosek rozpoznawany wspólnie przez prezydium i zespół Komisji, częściowo przez osoby uczestniczące we wcześniejszym rozstrzygnięciu.
Zdaniem TK ponowne rozpoznanie przez ten sam organ nie jest samo w sobie niedopuszczalne. Wymaga jednak gwarancji proceduralnych, które równoważą brak przekazania sprawy innemu organowi. W ocenianej procedurze takich zabezpieczeń nie zapewniono, w szczególności ustawowych gwarancji bezstronności. Skutki oceny dotyczą przy tym nie tylko uczelni, lecz także wykładowców i studentów.
TK odroczył utratę mocy przepisu o osiemnaście miesięcy od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. Jego natychmiastowe usunięcie odebrałoby szkołom nawet dotychczasowy środek zaskarżenia. Trybunał zalecił szersze przemyślenie ustrojowej pozycji Komisji: jej niezależności powinno towarzyszyć sądowe badanie rozstrzygnięć, a przy modelu doradczym konieczna byłaby szersza kontrola decyzji ministra.
Rozprawie przewodniczyła Małgorzata Pyziak-Szafnicka. Piotr Tuleja pełnił funkcję sprawozdawcy.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/2191-panstwowa-komisja-akredytacyjna-sposob-regulacji-trybu-dzialania-szczegolowych-kompetencje-j. Data dodania i pozyskania: 2013-07-25. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.