Komunikat – TK zakwestionował uprzywilejowanie ZUS przy zwrocie składek (P 41/11)

Różnica między czasem na odzyskanie nadpłaty a czasem na egzekwowanie składki nie znalazła konstytucyjnego uzasadnienia — uznał TK. W sprawie pytania Sądu Okręgowego w Toruniu wydał 19 kwietnia 2012 r. wyrok dotyczący rozliczeń składek zdrowotnych.

TK stwierdził niezgodność art. 94 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w wersji obowiązującej do 19 lipca 2011 r., z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Pozostałą część postępowania umorzono z powodu niedopuszczalności orzekania. Zdanie odrębne zgłosił Mirosław Granat.

Kwestionowana regulacja daje płatnikowi pięć lat na odzyskanie nadpłaty, podczas gdy w porównywanym reżimie ZUS ma dziesięć lat na dochodzenie składek. Przepis został formalnie uchylony ze skutkiem od 20 lipca 2011 r., ale pozostaje podstawą rozliczania wcześniejszych wpłat. Z tego względu TK uznał jego merytoryczne zbadanie za dopuszczalne.

Trybunał wskazał, że obie strony rozliczają należności w ramach tego samego stosunku ubezpieczenia. Nie znalazł racjonalnego uzasadnienia dla odmiennych terminów ani wartości konstytucyjnych przemawiających za uprzywilejowaniem organu. Zakwestionował również brak możliwości zawieszenia terminu dochodzenia nadpłaty, pogłębiający nierównowagę stron.

TK wyjaśnił, że przy rozstrzyganiu zwrotu sąd powinien zastosować termin dziesięcioletni i uwzględnić zasady zawieszenia oraz przerwania przedawnienia wprowadzone nowelizacją. Zwrot ma obejmować składki, które według tego terminu nie przedawniły się przed 20 lipca 2011 r. Rozprawę prowadził Stanisław Rymar, a sprawozdawcą był Andrzej Rzepliński.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/2272-zasady-zwrotu-nienaleznie-oplaconych-skladek-na-ubezpieczenie-zdrowotne. Data dodania i pozyskania: 2012-04-19. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.