Komunikat – TK rozróżnił kryterium dochodu i kryterium wieku w pomocy opiekunom (K 38/13)

Sytuacja materialna rodziny może decydować o specjalnym zasiłku opiekuńczym, ale moment powstania niepełnosprawności nie uzasadnia przyjętego w ustawie podziału opiekunów dorosłych podopiecznych — ocenił TK 21 października 2014 r. Trybunał rozpoznał wniosek grupy posłów dotyczący świadczeń rodzinnych.
Art. 16a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych uznał za zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 69 Konstytucji. Odmiennie rozstrzygnął o art. 17 ust. 1b: w zakresie różnicowania opiekunów osób, które przekroczyły wskazany w nim wiek, według chwili powstania niepełnosprawności stwierdził naruszenie art. 32 ust. 1 Konstytucji.
Uzasadniając dopuszczalność progu dochodowego, TK odwołał się do pomocniczego charakteru wsparcia państwa. Kryterium to pozwala ustalić, czy osoba niepełnosprawna i jej rodzina mogą samodzielnie zaspokoić potrzeby życiowe. Konstytucyjny obowiązek pomocy nie oznacza prawa każdego opiekuna rezygnującego z pracy do określonego świadczenia pieniężnego.
Trybunał dopuścił szczególne traktowanie opiekunów dzieci ze względu na konstytucyjną ochronę najmłodszych. Nie znalazł natomiast podstaw dla ustawowego podziału samych opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych. Wskazał, że ewentualne różnice w tej grupie wymagają obiektywnych kryteriów dotyczących całej sytuacji materialnej podopiecznego.
TK wyjaśnił, że orzeczenie samo nie usuwa kryterium wieku z ustawy, nie podważa decyzji przyznających świadczenia i nie tworzy nowego roszczenia opiekunów osób, których niepełnosprawność powstała w dorosłości. Zażądał niezwłocznej interwencji ustawodawcy, z uwzględnieniem finansów publicznych i praw nabytych. Przewodniczył Marek Kotlinowski, a sprawozdawcą był Marek Zubik.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/7169-prawo-do-swiadczenia-pielegnacyjnego. Data dodania i pozyskania: 2014-10-21. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.