Komunikat – TK o kasacji kwestionującej prezydenckie prawo łaski (K 8/17)
26 czerwca 2019 r. TK jednogłośnie orzekł w sprawie K 8/17 o niekonstytucyjności określonych zakresów art. 523 § 3, art. 521 § 1 i art. 529 kodeksu postępowania karnego. Chodziło o dopuszczenie kasacji na niekorzyść oskarżonego prowadzącej do zakwestionowania zastosowania prezydenckiego prawa łaski.
W przypadku art. 523 § 3 rozstrzygnięcie dotyczyło kasacji po umorzeniu postępowania z powodu aktu łaski. Pozostałe dwa przepisy oceniono w zakresie pozwalającym w kasacji podważać prawidłowość zastosowania tego aktu. Wskazanym w sentencji wzorcem był art. 139 zdanie pierwsze w związku z art. 10 Konstytucji. Pozostały zakres postępowania umorzono.
Według TK prawo łaski jest konstytucyjną prerogatywą Prezydenta, której treści nie mogą modyfikować inne władze. Trybunał uznał, że normy wywodzone ze spornych przepisów otwierały drogę do niedopuszczalnej sądowej kontroli tej kompetencji.
W komunikacie TK podtrzymał stanowisko dopuszczające abolicję indywidualną. Wyjaśnił, że w jego ocenie zastosowanie takiej łaski nie polega na rozstrzyganiu przez Prezydenta o winie, zmianie kwalifikacji czynu ani podważaniu ustaleń wyroku pierwszej instancji. Nie każda sprawa musi zakończyć się prawomocnym wyrokiem.
Trybunał ocenił dopuszczenie kontroli umorzenia wynikającego z aktu łaski jako naruszenie podziału władz. Rozstrzygnięcie odnosiło się do wskazanych zakresów kasacji na niekorzyść, nie usuwało całości trzech przepisów z systemu. Przewodniczył Michał Warciński; sprawozdawcą był Zbigniew Jędrzejewski.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/10676-kodeks-postepowania-karnego. Data dodania i pozyskania: 2019-06-27. Opracowanie.
Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.