Komunikat – TK o granicach pozostawienia skargi skazanego bez rozpoznania (K 28/15)
Pozostawienie wystąpienia skazanego bez rozpoznania wymaga oceny wagi uchybień i interesów związanych ze sprawą — podkreślił TK. W wyroku ogłoszonym 12 lipca 2016 r. uznał za konstytucyjne przepisy wymagające uzasadniania żądań oraz pozwalające reagować na wulgarny lub obelżywy język i gwarę przestępczą. Postępowanie zainicjował Rzecznik Praw Obywatelskich.
Kontrola objęła art. 6 § 2 zdanie drugie i § 3 pkt 2 i 3 Kodeksu karnego wykonawczego oraz § 10 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 sierpnia 2003 r. dotyczącego wystąpień osadzonych. Obie regulacje TK uznał za zgodne z art. 63 w powiązaniu z art. 31 ust. 3 i art. 32 Konstytucji.
Trybunał powiązał obowiązek umotywowania żądania ze sprawnością rozpoznawania pism i ochroną praw innych skazanych. Wskazał jednak, że wymagany poziom uzasadnienia jest ograniczony: już podstawowa okoliczność wyjaśniająca żądanie uruchamia obowiązek organu wyjaśnienia stanu faktycznego i przeprowadzenia potrzebnych dowodów.
Użycie w przepisach słowa „może” oznacza, zdaniem TK, że pozostawienie pisma bez rozpoznania nie następuje automatycznie. Dopiero istotne uchybienie uzasadnia taki skutek. Organ powinien przekazać uzasadnienie faktyczne i prawne, które pozwoli skazanemu poprawić wystąpienie i ponowić żądanie.
Zakaz obraźliwego języka Trybunał powiązał z resocjalizacją, porządkiem publicznym i ochroną moralności. Uznał również, że szczególna relacja między skazanym a organem wykonującym karę pozwala na inne wymagania niż w ogólnej procedurze skargowej. Składowi przewodniczyła Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz, sprawozdawcą był Leon Kieres, a zdanie odrębne zgłosiła Julia Przyłębska.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/9108-zasady-rozpoznawania-wnioskow-skarg-i-prosb-osob-osadzonych-w-zakladach-karnych-i-aresztach-s. Data dodania i pozyskania: 2016-07-12. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.