Komunikat – Terminy i liczba dawek obowiązkowych szczepień wymagają rozporządzenia (SK 81/19)

9 maja 2023 r. TK orzekł w sprawie SK 81/19, że termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych i liczba dawek powinny wynikać z rozporządzenia ministra właściwego do spraw zdrowia, a nie wyłącznie z Programu Szczepień Ochronnych ogłaszanego komunikatem GIS.

Za niekonstytucyjne w tym zakresie uznano art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 18 sierpnia 2011 r. TK stwierdził naruszenie art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 87 Konstytucji. Pozostałą część postępowania umorzono.

Trybunał wskazał, że określenie wieku dziecka i liczby dawek wpływa bezpośrednio na treść obowiązku rodzica oraz możliwość nałożenia grzywny. W tym zakresie program nie ma wyłącznie technicznego charakteru: zawiera elementy obowiązku, których brak w ustawie i rozporządzeniu.

Zdaniem TK uszczegółowienie obowiązku w rozporządzeniu jest dopuszczalne przy odpowiednim upoważnieniu ustawowym. Nie można jednak przekazać jego współkształtowania do komunikatu, który nie jest aktem powszechnie obowiązującego prawa. Obywatel powinien móc precyzyjnie ustalić zakres nakazu na podstawie właściwych źródeł prawa.

Wyrok nie znosi ustawowego obowiązku szczepień ani kompetencji GIS do publikowania programu. Komunikat GIS może nadal zawierać informacje i reguły techniczne, lecz nie powinien samodzielnie wyznaczać zakresu obowiązku jednostki. TK nie kontrolował bezpośrednio konkretnego rocznego programu, ponieważ nie został on wskazany jako przedmiot skargi.

Utratę mocy przepisów w zakwestionowanym zakresie odroczono o sześć miesięcy od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. TK uzasadnił to potrzebą zachowania ciągłości szczepień i zapewnienia czasu na dostosowanie regulacji przez ustawodawcę oraz ministra zdrowia.

Orzeczenie zapadło większością głosów. Przewodniczyła Julia Przyłębska, sprawozdawcą był Justyn Piskorski; orzekali również Zbigniew Jędrzejewski, Krystyna Pawłowicz i Bogdan Święczkowski.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/12255-obowiazek-poddawania-sie-szczepieniom-ochronnym. Data dodania i pozyskania: 2023-05-10. Opracowanie.

Fotografia: Pixabay. Źródło: https://www.pexels.com/photo/close-up-photo-of-a-stethoscope-40568/. Licencja Pexels: https://www.pexels.com/license/. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.