Komunikat – Subsydiarny akt oskarżenia zapewnia dostęp do sądu (SK 27/18)
25 czerwca 2019 r. TK jednogłośnie uznał art. 330 § 2 kodeksu postępowania karnego za zgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w którym nie przewiduje zażalenia na ponowne umorzenie postępowania przygotowawczego. Sprawa SK 27/18 dotyczyła sytuacji pokrzywdzonego uprawnionego do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia. W pozostałym zakresie postępowanie umorzono.
Trybunał odrzucił argument, że brak kolejnego zażalenia sam w sobie zamyka drogę sądową. Pokrzywdzony nie ma konstytucyjnego prawa żądać wniesienia publicznego aktu oskarżenia w każdej sprawie, w której czuje się skrzywdzony. Może natomiast oczekiwać rzetelnego postępowania organów ścigania.
Według TK możliwość wniesienia własnego aktu oskarżenia zapewnia dostęp do sądu w dwóch powiązanych wymiarach. Już podczas postępowania przygotowawczego skłania organy do wnikliwego zbadania sprawy. Po ponownym zaniechaniu ścigania umożliwia pokrzywdzonemu samodzielne skierowanie sprawy publicznoskargowej do sądu.
Sądowa ocena zaniechania ścigania może więc nastąpić w innej formie niż zażalenie: postępowanie z subsydiarnego aktu oskarżenia może zakończyć się skazaniem. Konstytucja nie narzucała jedynej formy kontroli postulowanej przez skarżącą spółkę.
TK zaznaczył, że skarżąca nie wykazała wad samej konstrukcji subsydiarnego aktu oskarżenia, które niedostatecznie chroniłyby prawa pokrzywdzonego. Składowi przewodniczył Piotr Tuleja, a sprawozdawcą był Leon Kieres.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/10671-brak-mozliwosci-wniesienia-zazalenia-na-ponowne-postanowienie-o-umorzeniu-postepowania-przygotow. Data dodania i pozyskania: 2019-06-26. Opracowanie.
Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.