Komunikat – Sieć sądów może być określana rozporządzeniem (K 27/12)

Zmiana liczby konkretnych sądów nie jest zmianą ustroju sądownictwa wymagającą każdorazowo ustawy — uznał TK w wyroku z 27 marca 2013 r. Pełny skład rozpatrzył wnioski grupy posłów i KRS dotyczące ustawowych kompetencji ministrów. Kontrola nie obejmowała samych rozporządzeń reorganizujących sądy.
TK zaakceptował art. 20 pkt 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych w świetle art. 176 ust. 2 w związku z art. 10 ust. 1, art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 180 ust. 5 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji. Art. 3 § 3 Prawa o ustroju sądów wojskowych uznał za sprzeczny z art. 92 ust. 1, lecz zgodny z pozostałymi wymienionymi wzorcami. Powodem różnicy był brak wytycznych dla rozporządzenia dotyczącego sądów wojskowych. Utratę mocy tego przepisu odroczono o dwanaście miesięcy od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.
Trybunał wyjaśnił, że ustawa musi określać kategorie sądów, ich organizację wewnętrzną oraz relacje instancyjne i nadzór judykacyjny. Tworzenie lub znoszenie poszczególnych jednostek w tych ramach należy do organizacyjnych kompetencji władzy wykonawczej. Także ustalanie siedzib i obszarów działania może następować rozporządzeniem. Według TK pozwala to sprawnie reagować na obciążenie sądów sprawami i służy rozpoznawaniu ich bez zwłoki.
TK nie podzielił zarzutów naruszenia podziału władz ani gwarancji związanych z przenoszeniem sędziów. Uznał za dostateczne wytyczne dotyczące sądów powszechnych: racjonalną organizację, dostosowanie do wpływu spraw, ekonomię postępowania i rozpoznanie sprawy w rozsądnym terminie. Analogicznych wskazówek dla sądów wojskowych nie znalazł ani w upoważnieniu, ani w innych przepisach ustawy.
Postępowanie dotyczące pozostałych wzorców umorzono. KRS nie może inicjować kontroli na podstawie konwencji, a zarzutów opartych na art. 15 ust. 2 oraz art. 180 ust. 1 i 2 Konstytucji nie uzasadniono. Przewodniczył prezes TK Andrzej Rzepliński, a sprawozdawcą był sędzia TK Marek Kotlinowski. Zdania odrębne zgłosili Wojciech Hermeliński, Teresa Liszcz, Andrzej Wróbel i Marek Zubik.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/2117-prawo-o-ustroju-sadow-powszechnych. Data dodania i pozyskania: 2013-03-27. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.