Komunikat – Ochrona dostawców uzasadnia ograniczenie opłat handlowych (SK 20/12)
Ograniczenie swobody przedsiębiorcy przyjmującego towary do sprzedaży może służyć ochronie wolności jego dostawcy. TK przedstawił takie stanowisko 16 października 2014 r., rozpoznając skargę spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Za zgodny z art. 20 w powiązaniu z art. 22 Konstytucji uznał art. 15 ust. 1 pkt 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji; pozostałe postępowanie umorzył.
Trybunał uznał, że przepis odpowiada strukturze rynku z dominującą rolą dużych obiektów handlowych. Ma zapobiegać wykorzystywaniu silniejszej pozycji wobec innych przedsiębiorców i utrudnianiu im dostępu do sprzedaży. Zdaniem TK służy również rzeczywistej swobodzie umów, chroniąc stronę uzależnioną od działań kontrahenta.
TK podkreślił jednak, że nie każda odpłatność jest zakazana. Strony mogą uzgadniać wynagrodzenie za reklamę, promocję, transport, przechowywanie czy ekspozycję towaru. Aby uznać pobranie opłaty za czyn nieuczciwej konkurencji, trzeba wykazać w konkretnej sprawie utrudnienie dostępu do rynku oraz uzależnienie zawarcia innej umowy między stronami od tej płatności.
Sąd powszechny powinien zbadać rzeczywisty stosunek umowny, wartość świadczenia otrzymywanego w zamian i towarzyszące okoliczności. Stwierdzenie naruszenia przepisu dotyczy niedozwolonych postanowień o opłatach, a nie automatycznej nieważności całej umowy. TK uwzględnił także gwarancje proceduralne, w tym ciężar dowodu po stronie powoda. Składowi przewodniczyła Małgorzata Pyziak-Szafnicka, a funkcję sprawozdawcy pełnił Stanisław Rymar.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/7162-swoboda-kontraktowania-wolnosc-dzialalnosci-gospodarczej. Data dodania i pozyskania: 2014-10-16. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.