Komunikat – Obowiązek szczepień i forma określenia terminów oraz dawek (SK 50/23)

25 czerwca 2026 r. o godz. 9.00 TK ma rozpoznać skargę SK 50/23 dotyczącą obowiązkowych szczepień ochronnych. Kontrola obejmuje art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 17 ust. 1 i 11 ustawy o zapobieganiu i zwalczaniu zakażeń, a także § 3 i § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 18 sierpnia 2011 r. Istotą skargi są ingerencja w prywatność, określoność obowiązku i forma prawna ustalania szczegółów szczepień.

Postępowanie rozpoczęło się po niewykonaniu obowiązku zaszczepienia małoletniej córki skarżącej. Inspektor sanitarny wystawił tytuł wykonawczy, a wojewoda nałożył grzywnę w celu przymuszenia i wezwał do wykonania obowiązku. Minister Zdrowia utrzymał postanowienie w mocy; skarżąca kwestionowała je następnie na drodze sądowoadministracyjnej.

Skarżąca powołuje art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji, argumentując, że obowiązek ogranicza autonomię osoby i decyzje opiekuna. Uważa, że istotne elementy ingerencji powinny wynikać z ustawy. Kwestionuje określenie wykazu chorób rozporządzeniem oraz liczby dawek i terminów w Programie Szczepień Ochronnych ogłaszanym komunikatem Głównego Inspektora Sanitarnego.

Wskazuje także art. 2 i art. 87 Konstytucji. Zarzuca, że przepisy nie pozwalają jednoznacznie ustalić wymagalności obowiązku, a komunikat GIS nie jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego. W uzasadnieniu proporcjonalności skargi podnosi ryzyko niepożądanych odczynów i twierdzenie o braku szczególnego mechanizmu kompensacji. Jest to relacja argumentów skargi, nie aktualna informacja medyczna ani odrębna weryfikacja wszystkich obowiązujących rozwiązań odszkodowawczych.

TK ma ocenić zakwestionowane normy; zapowiedź nie znosi obowiązku szczepień ani nie przesądza wyniku skargi. Przewodniczyć ma Andrzej Zielonacki, a sprawozdawcą ma być Jarosław Wyrembak.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/obowiazkowe-szczepienia-ochronne-7ea58db570bef1f04542742fec2a7b4a. Data dodania i pozyskania: 2026-06-23. Opracowanie.

Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.