Komunikat – Nieskuteczne podżeganie może podlegać karze (SK 35/12)

Odmowa współdziałania przez nakłanianą osobę nie wyłącza odpowiedzialności za usiłowanie podżegania — wynika z oceny przedstawionej przez TK 17 lipca 2014 r. Trybunał rozpatrzył skargę J. R., skazanego za próbę nakłonienia pośrednika do przekazania radnemu korupcyjnej propozycji.
TK potwierdził zgodność art. 13 § 1 i art. 18 § 2 Kodeksu karnego, w zakwestionowanym zakresie, z art. 42 ust. 1 w powiązaniu z art. 2 oraz z art. 31 ust. 1 w powiązaniu z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Rozstrzygnięcie dotyczy bezskutecznego nakłaniania do czynu o znamionach podżegania, odnoszącego się do przestępstwa z części szczególnej kodeksu. W sprawie skarżącego sądy przyjęły kwalifikację usiłowania podżegania do pomocnictwa w łapownictwie czynnym.
Trybunał uznał, że połączenie przepisów o usiłowaniu, podżeganiu i konkretnym przestępstwie pozwala dostatecznie jasno określić zakazane zachowanie. Samo odesłanie między regulacjami jednego kodeksu nie przekracza granic dopuszczalnej wykładni. Pełna kwalifikacja wymaga wskazania, do jakiego przestępstwa sprawca zamierzał nakłonić, a nie tylko odczytania ogólnych przepisów o współdziałaniu.
Oceniając proporcjonalność, TK wskazał na ochronę prawidłowego funkcjonowania instytucji państwowych i samorządu. Nie podzielił argumentu, że próba działania przez pośrednika jest zbyt oddalona od tego dobra, by uzasadniała karę. Odwołał się także do mechanizmów kodeksowych pozwalających korygować nadmiernie szeroki zakres karalności.
Rozprawie przewodniczył prezes TK Andrzej Rzepliński. Sprawozdawcą był Piotr Tuleja.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/6958-karalnosc-bezskutecznego-podzegania-do-pomocnictwa-w-popelnieniu-czynu-zabronionego. Data dodania i pozyskania: 2014-07-17. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.