Komunikat – Nadmierny formalizm zamyka przedsiębiorcy drogę do obrony (P 39/06)

Przedsiębiorca występujący bez zawodowego pełnomocnika musi mieć możliwość naprawienia braku opłaty od zarzutów wobec nakazu zapłaty — wynika z rozstrzygnięcia TK z 20 grudnia 2007 r. Pytanie prawne dotyczące postępowania gospodarczego przedstawił VIII Wydział Gospodarczy Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy.

TK zakwestionował pierwsze zdanie art. 1302 § 4 w związku z art. 494 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego w części przewidującej odrzucenie zarzutów takiego przedsiębiorcy bez uprzedniego wezwania do opłacenia pisma. Uznał naruszenie art. 32 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 78 Konstytucji, a wobec art. 176 ust. 1 orzekł brak niezgodności. Resztę postępowania umorzył jako zbędną.

W ocenie Trybunału regulacja bez uzasadnienia pogarsza położenie pozwanego przedsiębiorcy względem przedsiębiorcy będącego powodem. Brak opłaty zamyka pozwanemu możliwość przedstawienia argumentów, a sąd nie ma swobody pozwalającej na merytoryczne rozpoznanie sprawy. Uproszczenie procedury nie może pozbawiać strony uprawnień potrzebnych do obrony jej interesów.

TK podkreślił, że wydanie nakazu jest etapem wstępnym, a sprawa zostaje rozpatrzona dopiero po skutecznym wniesieniu zarzutów. Nieusuwalny brak formalny ogranicza więc zarówno możliwość przedstawienia stanowiska, jak i zaskarżenia orzeczenia. Przewodniczył Mirosław Wyrzykowski, a sprawozdawcą była Ewa Łętowska.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/3653-prawo-do-sadu. Data dodania i pozyskania: 2007-12-20. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „4 listopada 2006 roku – Nominacje w Pałacu Prezydenckim” (2006-11-04). Fot. Jan Bogacz. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6439-4-listopada-2006-roku-nominacje-w-palacu-prezydenckim.