Komunikat – Minimalna renta byłego funkcjonariusza (P 10/20)

16 czerwca 2021 r. TK uznał art. 22a ust. 2 ustawy zaopatrzeniowej funkcjonariuszy za zgodny z art. 2 oraz z art. 67 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Sprawa P 10/20 dotyczyła wypłaty renty inwalidzkiej w kwocie minimalnej według orzeczonej grupy inwalidzkiej osobie objętej regulacją dotyczącą służby na rzecz totalitarnego państwa, zwolnionej przed 1 sierpnia 1990 r.

Trybunał ograniczył rozstrzygnięcie merytoryczne do tego przepisu, ponieważ to on określał wysokość świadczenia w sprawie rozpoznawanej przez Sąd Okręgowy w Krakowie. Pozostałą część postępowania umorzono. Nie jest to zatem rozstrzygnięcie o wszystkich przepisach obniżających emerytury i renty byłych funkcjonariuszy.

Wyrok zapadł większością głosów w pełnym składzie. Zdania odrębne zgłosili Leon Kieres i Piotr Pszczółkowski. Przewodniczyła Julia Przyłębska, a sprawozdawcą był Bartłomiej Sochański.

TK odróżnił zmniejszenie świadczenia rentowego od sankcji karnej. W jego ocenie kontrolowany przepis nie rozstrzyga o winie i nie ma charakteru represyjnego. Wskazał też, że renty inwalidzkie tej grupy obniżono po raz pierwszy na podstawie nowelizacji z 2016 r.; wcześniejsza regulacja z 2009 r. odnosiła się do emerytur. Na tej podstawie odrzucił zarzut podwójnego karania.

W odniesieniu do ochrony praw nabytych Trybunał ocenił szczególne przywileje świadczeniowe związane ze służbą w aparacie bezpieczeństwa PRL jako nabyte niesłusznie. Uznał ich ograniczenie za dopuszczalny sposób realizacji sprawiedliwości społecznej. Jest to przedstawiona w komunikacie argumentacja TK uzasadniająca rozstrzygnięcie, przy którym dwóch sędziów zgłosiło sprzeciw.

TK stwierdził również, że zachowanie renty na poziomie minimalnym według grupy inwalidzkiej zapewnia realizację istoty prawa do zabezpieczenia społecznego. Według niego konstytucyjny standard odnosi się do systemu powszechnego i nie gwarantuje utrzymania preferencyjnej wysokości świadczenia. Trybunał przyjął, że badana regulacja nie pozbawia zainteresowanych środków do życia i nie narusza zasady proporcjonalności.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/11565-obnizenie-wysokosci-policyjnej-renty-inwalidzkiej-bylego-funkcjonariusza-pelniacego-sluzbe-na-rzecz-totalitarnego-panstwa. Data dodania i pozyskania: 2021-06-17. Opracowanie.

Fotografia: Pixabay. Źródło: https://www.pexels.com/photo/calculator-and-pen-on-table-209224/. Data wykonania: 2016-09-19. Licencja Pexels: https://www.pexels.com/license/. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.