Komunikat – Limit zwrotu kosztów stronie bez zawodowego pełnomocnika (SK 25/16)

Limit zwrotu kosztów przejazdów stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego nie narusza badanych gwarancji prawa do sądu — orzekł TK 11 grudnia 2018 r. w sprawie SK 25/16.

Art. 98 § 2 zdanie drugie Kodeksu postępowania cywilnego, w zakresie ograniczającym zwrot takich wydatków stronie wygrywającej, uznano za zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Odesłanie do wynagrodzenia jednego adwokata wykonującego zawód w siedzibie sądu uznano za zgodne z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji. W pozostałym zakresie postępowanie umorzono.

Trybunał wskazał, że Konstytucja nie gwarantuje zwrotu wszystkich wydatków związanych z procesem. Limit pozwala przewidzieć zakres odpowiedzialności za koszty przeciwnika. Jego ocena powinna uwzględniać całokształt kosztów postępowania, również wydatki na profesjonalnego pełnomocnika przekraczające stawki podlegające zwrotowi.

Zdaniem TK zakwestionowana regulacja nie zmusza pośrednio do korzystania z adwokata lub radcy prawnego. Sposób obliczania limitu jest utrwalony w orzecznictwie i odwołuje się do urzędowych stawek. Bardziej precyzyjne sformułowanie przepisu byłoby pożądane, lecz nie jest warunkiem jego konstytucyjności.

Zarzut nierównego traktowania nie został rozpoznany merytorycznie z powodu niewłaściwego powiązania wzorców kontroli w skardze. Niezależnie od wyroku TK postanowił zasygnalizować ustawodawcy potrzebę usunięcia różnic w zasadach zwrotu kosztów stronom działającym z zawodowym pełnomocnikiem i bez niego.

Wyrok zapadł większością głosów, ze zdaniem odrębnym Piotra Pszczółkowskiego. Przewodniczył Michał Warciński, sprawozdawcą był Leon Kieres.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/10416-zasady-zwrotu-niezbednych-kosztow-procesowych-stronie-wygrywajacej-postepowanie-sadowe. Data dodania i pozyskania: 2018-12-12. Opracowanie.

Fotografia: Pixabay. Źródło: https://www.pexels.com/photo/calculator-and-pen-on-table-209224/. Data wykonania: 2016-09-19. Licencja Pexels: https://www.pexels.com/license/. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.