Komunikat – Kara łączna a data prawomocności kar (K 16/16)

Zróżnicowanie zasad orzekania kary łącznej według daty uprawomocnienia się łączonych kar jest zgodne z zasadą równości — orzekł TK 4 lipca 2018 r. w sprawie K 16/16. Pełny skład kontynuował rozprawę odroczoną 27 czerwca. Wniosek złożył Rzecznik Praw Obywatelskich.

Trybunał jednomyślnie uznał art. 19 ust. 1 ustawy nowelizującej Kodeks karny z 20 lutego 2015 r. za zgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Jeżeli wszystkie łączone kary uprawomocniły się przed wejściem w życie nowelizacji, stosuje się dotychczasowe przepisy. Gdy co najmniej jedna stała się prawomocna później, można zastosować stare albo nowe przepisy, zależnie od tego, które są względniejsze w konkretnej sprawie.

TK uznał sprawców czynów popełnionych w tym samym czasie za podmioty podobne, lecz nie uznał przyjętego rozróżnienia za arbitralne. Powiązał je z założeniem nowego modelu kary łącznej: łączeniu mają podlegać kary podlegające wykonaniu, a więc prawomocne.

Zdaniem Trybunału ustawodawca mógł wyważyć sprawność polityki karnej oraz prawo skazanego do sprawiedliwego wyroku łącznego. Konstytucyjny obowiązek stosowania przepisów obowiązujących w chwili czynu nie oznacza automatycznego prawa do korzystania z każdego późniejszego, korzystniejszego modelu łączenia kar. TK podkreślił też, że względności obu modeli nie da się ocenić w oderwaniu od okoliczności konkretnej sprawy.

Wyrok łączny podsumowuje odpowiedzialność, a nie rozstrzyga ponownie o winie i karach za poszczególne czyny. Trybunał uwzględnił również mechanizm korekty kar z art. 19 ust. 2 nowelizacji, dotyczący przekroczenia nowych górnych granic. Przewodniczyła Julia Przyłębska, sprawozdawcą był Leon Kieres.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/10227-kodeks-karny-zroznicowanie-prawa-do-orzeczenia-kary-lacznej-ze-wzgledu-na-moment-uprawomocnie. Data dodania i pozyskania: 2018-07-05. Opracowanie.

Fotografia: Donald Tong. Źródło: https://www.pexels.com/photo/rear-view-of-a-silhouette-man-in-window-143580/. Data wykonania: 2016-08-11. Licencja Pexels: https://www.pexels.com/license/. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.