K 10/24: TK wyjaśnił zakres wyroku dotyczącego unijnej polityki środowiskowej

10 czerwca 2025 r. TK opublikował komunikat po wyroku w sprawie K 10/24, rozpoznawanej na rozprawach 20 i 27 maja oraz 10 czerwca. Wniosek grupy posłów dotyczył przepisów Traktatu o funkcjonowaniu UE w związku z dyrektywą ustanawiającą system handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych.

Sentencja wyroku dotyczy określonej wykładni art. 192 ust. 1 w związku z art. 192 ust. 2 lit. c TFUE. Spór dotyczył stosowania specjalnej procedury ustawodawczej, wymagającej jednomyślności Rady, przy środkach znacząco wpływających na wybór państwa członkowskiego między źródłami energii i na ogólną strukturę jego zaopatrzenia w energię.

Według TK w orzecznictwie TSUE dodano warunek, aby taki wpływ był pierwszym zamierzonym rezultatem środka, wynikającym z jego celu lub treści. Trybunał uznał, że zawężenie stosowania procedury wymagającej jednomyślności nie było objęte zgodą Polski na ratyfikację traktatów. Ocenił je jako naruszenie zasady kompetencji przyznanych oraz konstytucyjnych reguł przekazywania kompetencji organizacji międzynarodowej.

Kontrolowaną normę uznano za niezgodną z art. 2, art. 7, art. 8 ust. 1 oraz art. 90 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 1 Konstytucji. W pozostałym zakresie postępowanie umorzono. W uzasadnieniu przedstawionym w komunikacie TK broni nadrzędności Konstytucji i ochrony suwerenności energetycznej, wskazując, że korzyści z członkostwa w UE nie znoszą granic przekazanych kompetencji.

Trybunał wyraźnie ograniczył skutki rozstrzygnięcia: wyrok stwierdza niezgodność określonego sposobu wykładni, a nie utratę mocy jednostek redakcyjnych TFUE. Nie dotyczy ustawy z 12 czerwca 2015 r. o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych ani jej aktów wykonawczych, których nie objęto kontrolą. TK wskazał, że podjęcie działań służących wykonaniu wyroku należy do władzy ustawodawczej i wykonawczej.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/k-1024-komunikat-po-wyroku. Data dodania i pozyskania: 2025-06-11. Opracowanie.

Fotografia: Trybunał Konstytucyjny. Źródło: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/12080-doroczne-publiczne-zgromadzenie-ogolne-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania: 2022-12-08. Pozyskano: 2026-10-14. Warunki: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Skalowanie i miniatury.