Komunikat – Zmiany dotyczące aptek przyjęto z naruszeniem zasad inicjatywy ustawodawczej (K 15/23)

18 września 2024 r. Trybunał Konstytucyjny uznał w sprawie K 15/23 art. 2 i art. 12 ustawy z 13 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o gwarantowanych przez Skarb Państwa ubezpieczeniach eksportowych oraz niektórych innych ustaw za niezgodne z Konstytucją. Rozstrzygnięcie dotyczy trybu przyjęcia przepisów farmaceutycznych dodanych do tej nowelizacji.

TK stwierdził naruszenie art. 118 ust. 1 i 3 oraz art. 119 ust. 2 Konstytucji. W pozostałym zakresie postępowanie umorzył ze względu na zbędność wydania wyroku. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. Trybunał ograniczył badanie do procedury ustawodawczej, nie rozstrzygając merytorycznie pozostałych zarzutów Prezydenta dotyczących ochrony interesów w toku i czasu na dostosowanie się do zmian.

Trybunał ustalił, że poprawki dotyczące ograniczeń w przejmowaniu kontroli nad apteką ogólnodostępną zgłoszono podczas pierwszego czytania. Nie łączył ich bezpośredni związek normatywny z ubezpieczeniami gwarantowanymi przez Skarb Państwa, wspieraniem eksportu ani prawnymi ramami projektów transformacji energetycznej. Zdaniem TK nie rozwijały one pierwotnej koncepcji projektu i nie były potrzebne do jej pełnego zrealizowania.

W ocenie Trybunału wykorzystanie poprawki do wprowadzenia odrębnej materii oznaczało obejście wymagań inicjatywy ustawodawczej. TK powiązał to także z konstytucyjną zasadą trzech czytań projektu. Podkreślił, że uprawnienie do zgłaszania poprawek nie pozwala zastępować odrębnej inicjatywy w sprawie niezwiązanej z rozpatrywanym projektem.

Osobnym naruszeniem był brak przedstawienia skutków finansowych nowych rozwiązań. Skoro poprawki stanowiły w istocie nową inicjatywę ustawodawczą, ich autorzy powinni byli odnieść się do wydatków związanych ze zmianą Prawa farmaceutycznego. Trybunał uznał, że tego wymogu z art. 118 ust. 3 Konstytucji nie spełniono.

Składowi przewodniczył Zbigniew Jędrzejewski, sprawozdawcą był Bartłomiej Sochański; orzekali także Krystyna Pawłowicz, Stanisław Piotrowicz i Justyn Piskorski.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/12905-ustawa-z-dnia-13-lipca-2023-r-o-zmianie-ustawy-o-gwarantowanych-przez-skarb-panstwa-ubezpieczeniach-eksportowych-oraz-niektorych-innych-ustaw. Data dodania i pozyskania: 2024-09-19. Opracowanie.

Fotografia: Pixabay. Źródło: https://www.pexels.com/photo/close-up-photo-of-a-stethoscope-40568/. Licencja Pexels: https://www.pexels.com/license/. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.