Komunikat – Spór o prawo łaski między Prezydentem a Sądem Najwyższym (Kpt 1/17)
W komunikacie dodanym 2 maja 2023 r. TK przedstawił sprawę Kpt 1/17 dotyczącą sporu kompetencyjnego między Prezydentem RP a Sądem Najwyższym. Wniosek Marszałka Sejmu odnosi się do zakresu prezydenckiego prawa łaski oraz możliwości oceny skuteczności jego zastosowania przez SN.
Tłem sporu jest ułaskawienie osób skazanych nieprawomocnym wyrokiem. W uchwale z 31 maja 2017 r. siedmiu sędziów SN przyjęło, że prawo łaski można skutecznie zastosować do osób, których winę stwierdzono prawomocnie, a wcześniejsze ułaskawienie nie wywołuje skutków procesowych.
Marszałek Sejmu uważa, że prawo łaski jest osobistą prerogatywą Prezydenta, wykonywaną bez kontrasygnaty Prezesa Rady Ministrów i bez ingerencji innych organów. Podnosi, że Konstytucja nie ogranicza go wyłącznie do osób prawomocnie skazanych.
Wnioskodawca wiąże tę prerogatywę z zasadą równoważenia władz. Jego zdaniem działania innych organów ani przepisy ustawowe nie mogą zmieniać rozwiązania przyjętego na poziomie konstytucyjnym. Kwestionuje możliwość wiążącego oceniania przez SN, czy Prezydent skutecznie skorzystał z art. 139 Konstytucji.
Wniosek zmierza do ustalenia, czy w wykonywaniu prawa łaski mogą uczestniczyć inne organy oraz czy SN jest uprawniony do interpretacji konstytucyjnych granic tej kompetencji w sposób rozstrzygający o skuteczności aktu Prezydenta. Komunikat przedstawia stanowisko Marszałka Sejmu i zakres sporu, bez jego rozstrzygnięcia.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/12243-spor-kompetencyjny-miedzy-prezydentem-rp-a-sadem-najwyzszym. Data dodania i pozyskania: 2023-05-03. Opracowanie.
Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.