Komunikat – Konkurs na zadanie publiczne i bezczynność organu podlegają kontroli sądu (SK 12/20)
15 grudnia 2020 r. TK jednogłośnie uwzględnił zasadniczy problem przedstawiony przez Fundację Badań nad Prawem w sprawie SK 12/20. Uznał za niezgodne z art. 45 ust. 1 Konstytucji takie rozumienie art. 3 § 2 pkt 4 i 8 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które wyłącza kontrolę rozstrzygnięć otwartych konkursów na zadania publiczne oraz bezczynności organu w tych konkursach.
Sprawa dotyczyła konkursu na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej. Organ nie zakończył procedury, a sądy administracyjne odmówiły badania skargi fundacji, uznając, że nie chodzi o sprawę administracyjnoprawną.
TK wskazał, że wybór oferty, brak wyboru albo unieważnienie konkursu jednostronnie kształtują sytuację oferentów i przesądzają o rozdysponowaniu środków publicznych. W ocenie Trybunału jest to przejaw wykonywania władzy publicznej, niezależnie od tego, że procedura wynika z ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a nie z kodeksu postępowania administracyjnego.
Z prawa do sądu wynika możliwość żądania, aby organ prowadzący konkurs działał zgodnie z prawem. TK uznał, że ochrona ta musi obejmować zarówno wydane rozstrzygnięcie, jak i zaniechanie wymaganych czynności po ogłoszeniu konkursu.
Wyrok nie usuwa art. 3 § 2 pkt 4 i 8 z systemu prawnego. Eliminuje ich wskazaną w sentencji wykładnię, która zamykała drogę do sądu administracyjnego. W komunikacie TK wyjaśnił, że zainteresowane podmioty mogą korzystać ze stosownej skargi na rozstrzygnięcie albo bezczynność.
Trybunał wskazał również możliwość wystąpienia o wznowienie wcześniejszych postępowań na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji i art. 272 § 1 p.p.s.a. Postępowanie w pozostałym zakresie umorzono. Wyrok nie przyznaje fundacji zamówienia ani dotacji; dotyczy dostępu do niezależnej kontroli sądowej.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/11375-pozostawienie-poza-kontrola-sadowoadministracyjna-braku-rozstrzygniecia-konkursu-ofert-na-powierzenie-zadania-publicznego. Data dodania i pozyskania: 2020-12-16. Opracowanie.
Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.