Wyrok – Gwarancje przy kierowaniu na obserwację psychiatryczną (SK 50/06)

Brak dostatecznej kontroli potrzeby obserwacji psychiatrycznej oraz brak jej maksymalnego czasu zostały zakwestionowane przez TK. Wyrok z 10 lipca 2007 r. zapadł w sprawie połączonych skarg Zbigniewa Osewskiego i Hanny Różańskiej. Badano art. 203 w związku z art. 202 k.p.k., zaskarżone na tle art. 41 ust. 1 w powiązaniu z art. 31 ust. 1, art. 30, art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Art. 203 § 1 uznano za niekonstytucyjny w zakresie niewystarczających gwarancji, że sąd zweryfikuje konieczność obserwacji postulowanej przez biegłych. Drugie rozstrzygnięcie objęło art. 203 § 2 w związku z § 3, który nie określa maksymalnej długości pobytu na obserwacji. W obu przypadkach TK stwierdził naruszenie art. 41 ust. 1 w powiązaniu z art. 30, art. 31 ust. 3 i art. 2 Konstytucji.
Utratę mocy wskazanych przepisów odroczono o piętnaście miesięcy od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. W pozostałej części, obejmującej inne zarzuty wobec zaskarżonej regulacji, w tym kontrolę względem art. 31 ust. 1 Konstytucji, postępowanie umorzono z powodu niedopuszczalności orzekania. TK postanowił również uchylić z dniem wejścia wyroku w życie swoje postanowienia tymczasowe z 23 marca i 27 kwietnia 2006 r., wstrzymujące wykonanie postanowień sądów rejonowych w Poznaniu i Starogardzie Gdańskim.
Przewodniczącym był Marek Mazurkiewicz, a sprawozdawcą Marek Kotlinowski. W składzie orzekali również Marian Grzybowski, Adam Jamróz i Teresa Liszcz.
Sentencja
Sygn. akt SK 50/06
W Y R O K
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 10 lipca 2007 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Marek Mazurkiewicz – przewodniczący
Marian Grzybowski
Adam Jamróz
Marek Kotlinowski – sprawozdawca
Teresa Liszcz,
protokolant: Grażyna Szałygo,
po rozpoznaniu, z udziałem skarżących oraz Sejmu, Prokuratora Generalnego i Rzecznika Praw Obywatelskich, na rozprawie w dniu 10 lipca 2007 r., połączonych skarg konstytucyjnych Zbigniewa Osewskiego oraz Hanny Różańskiej o zbadanie zgodności:
art. 203 w związku z art. 202 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) z art. 41 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 1, art. 30, art. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji,
o r z e k a:
I
1. Art. 203 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) w zakresie, w jakim nie stwarza wystarczających gwarancji procesowych zapewniających sądową weryfikację zgłoszonej przez biegłych konieczności połączenia badania psychiatrycznego oskarżonego z obserwacją w zakładzie leczniczym, jest niezgodny z art. 41 ust. 1 w związku z art. 30, art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Art. 203 § 2 w związku z art. 203 § 3 ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim nie wskazuje maksymalnego czasu trwania obserwacji psychiatrycznej w zakładzie leczniczym, jest niezgodny z art. 41 ust. 1 w związku z art. 30, art. 31 ust. 3 oraz art. 2 Konstytucji.
II
Przepisy wymienione w części I w punktach 1 i 2 tracą moc obowiązującą z upływem 15 (piętnastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Ponadto p o s t a n a w i a:
1) na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070 oraz z 2005 r. Nr 169, poz. 1417) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie ze względu na niedopuszczalność wydania orzeczenia,
2) na podstawie art. 50 ust. 3 ustawy z 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym uchylić z dniem wejścia w życie niniejszego wyroku:
a) postanowienie tymczasowe Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 marca 2006 r. w sprawie wstrzymania wykonania postanowienia Sądu Rejonowego w Poznaniu z dnia 4 stycznia 2006 r. (sygn. akt XXIII K 1718/05),
b) postanowienie tymczasowe Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 kwietnia 2006 r. w sprawie wstrzymania wykonania postanowienia Sądu Rejonowego w Starogardzie Gdańskim z dnia 30 listopada 2005 r. (sygn. akt II K 901/05).
| Marek Mazurkiewicz | ||
| Marian Grzybowski | Adam Jamróz | |
| Marek Kotlinowski | Teresa Liszcz |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/5128-skierowanie-na-obserwacje-w-zakladzie-leczniczym. Data dodania i pozyskania: 2007-07-10. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „4 listopada 2006 roku – Nominacje w Pałacu Prezydenckim” (2006-11-04). Fot. Jan Bogacz. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6439-4-listopada-2006-roku-nominacje-w-palacu-prezydenckim.