Komunikat – TK przeciw wymuszaniu ubezwłasnowolnienia przy wypłacie renty (U 8/05)

Wygoda instytucji wypłacającej świadczenie nie usprawiedliwia ingerencji tak poważnej jak ubezwłasnowolnienie — podkreślił TK w sprawie wszczętej przez Rzecznika Praw Obywatelskich. Rozstrzygnięcie z 6 listopada 2007 r. dotyczyło rent socjalnych dorosłych osób z niepełnosprawnością intelektualną, które nie mają przedstawiciela ustawowego.

TK zakwestionował § 43 ust. 2 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. o postępowaniu i wypłacie świadczeń emerytalno-rentowych. Wyrok obejmuje wypłaty tym osobom, ich opiekunów faktycznych i organy administracji zobowiązywane przez organ rentowy do wnioskowania o opiekuna lub kuratora. Stwierdzono naruszenie art. 30 i art. 31 w związku z art. 2 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji; wobec art. 32 ust. 1 TK orzekł, że badane przepisy nie są z nim niezgodne.

Trybunał wskazał na szczególne gwarancje chroniące przed nieuzasadnionym wszczynaniem postępowań o ubezwłasnowolnienie. Uznał, że obowiązujące prawo nie daje podstaw do narzucania takiej drogi wszystkim rodzicom i opiekunom dorosłych osób z niepełnosprawnością.

TK wskazał potrzebę nowej regulacji poprzedzonej ustawowym określeniem wytycznych. Do czasu jej przygotowania jako możliwą podstawę wypłat wymienił § 43 ust. 3: oświadczenie opiekuna faktycznego potwierdzone przez właściwy organ administracji. Przewodniczyła Maria Gintowt-Jankowicz, a sprawozdawcą był Marek Mazurkiewicz.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/3597-zasady-wyplacania-rent-osobom-z-niepelnosprawnoscia-intelektualna. Data dodania i pozyskania: 2007-11-06. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „4 listopada 2006 roku – Nominacje w Pałacu Prezydenckim” (2006-11-04). Fot. Jan Bogacz. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6439-4-listopada-2006-roku-nominacje-w-palacu-prezydenckim.