Komunikat – Komisja do spraw nacisków z ograniczonym zakresem zadań (U 1/08)

Sejm może powołać komisję śledczą do badania działań poprzedniego rządu — stwierdził TK 26 listopada 2008 r. Rozpoznając w pełnym składzie wniosek grupy posłów, Trybunał zakwestionował jednak część zadań komisji do spraw nacisków określonych uchwałą z 11 stycznia 2008 r.

TK zaakceptował normatywne określenie sprawy w art. 1 oraz wskazane w wyroku części art. 2 i 3. Za niezgodne z art. 2, art. 7 i art. 111 ust. 1 w związku z art. 95 ust. 2 Konstytucji uznał część art. 2 pkt 3 dotyczącą niszczenia dowodów i ujawniania tajemnic, fragment art. 2 pkt 4 o korzyściach osiągniętych lub zamierzonych, a także art. 3 pkt 1 lit. e oraz pkt 3. Nie stwierdził naruszenia zasady równości przez art. 2 i 3 uchwały.

Trybunał wyjaśnił, że kontrola parlamentarna może obejmować zdarzenia z okresu urzędowania zarówno aktualnej, jak i poprzedniej Rady Ministrów. Uznał też za dopuszczalne rozdzielenie w uchwale celu komisji i zakresu jej działania. Samo użycie słowa „zarzut” oraz wskazanie konkretnych osób nie przesądza o ich winie. Postępowanie komisji ma charakter wyjaśniający, dlatego zasada domniemania niewinności okazała się nieadekwatnym wzorcem kontroli.

Postępowanie w sprawie kontroli tytułu uchwały umorzono, gdyż nie ma on treści normatywnej. Według TK komisja będzie mogła prowadzić prace w granicach sprawy wyznaczonej normatywną częścią art. 1 oraz utrzymanymi przepisami. Jeśli zgromadziła materiały wykraczające poza te granice, ma obowiązek usunąć je z akt. Trybunał wywiódł ten obowiązek z zasady legalizmu.

Przewodniczył prezes TK Bohdan Zdziennicki, a sprawozdawcą był Andrzej Rzepliński. Zbigniew Cieślak, Maria Gintowt-Jankowicz, Mirosław Granat i Teresa Liszcz zgłosili zdania odrębne do punktów 1–5 wyroku, a Wojciech Hermeliński do punktów 1–4. Maria Gintowt-Jankowicz objęła zdaniem odrębnym również odpowiednią część uzasadnienia.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/3423-uchwala-w-sprawie-powolania-komisji-sledczej oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/5079-uchwala-w-sprawie-powolania-komisji-sledczej. Data dodania i pozyskania: 2008-11-26. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „4 listopada 2006 roku – Nominacje w Pałacu Prezydenckim” (2006-11-04). Fot. Jan Bogacz. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6439-4-listopada-2006-roku-nominacje-w-palacu-prezydenckim.