Komunikat – Prezydent i premier mają współdziałać przy udziale w Radzie Europejskiej (Kpt 2/08)

Udział Prezydenta w posiedzeniu Rady Europejskiej nie zmienia kompetencji rządu do ustalania polskiego stanowiska — wynika z postanowienia TK z 20 maja 2009 r. Trybunał rozstrzygnął w pełnym składzie spór kompetencyjny wszczęty wnioskiem premiera, rozpoznawany 27 marca i 20 maja 2009 r.

TK rozdzielił ustalanie stanowiska i jego przedstawianie od decyzji głowy państwa o uczestnictwie w posiedzeniu. Stanowisko przyjmuje Rada Ministrów na podstawie art. 146 ust. 1, 2 i ust. 4 pkt 9 Konstytucji, a przedstawia je premier. Prezydent może zdecydować o swoim udziale, gdy uzna go za potrzebny dla wykonywania zadań określonych w art. 126 ust. 2. Podstawą tej decyzji jest jego pozycja wynikająca z art. 126 ust. 1.

Trybunał podkreślił różnicę między zadaniami Prezydenta a jego kompetencjami. Samo wskazanie celów w Konstytucji nie pozwala wybierać dowolnych środków ich realizacji ani samodzielnie prowadzić polityki zagranicznej. Z kolei prowadzenie tej polityki przez rząd nie oznacza wyłączności rządu we wszystkich formach reprezentowania państwa.

Preambuła i art. 133 ust. 3 Konstytucji wymagają współdziałania głowy państwa, premiera oraz właściwego ministra. Ma ono zapewniać jednolitość polskich działań wobec instytucji unijnych. Obejmuje informowanie Prezydenta o porządku obrad i stanowisku rządu, umożliwia przedstawienie uwag w zakresie jego zadań oraz określenie form udziału w posiedzeniu. TK wskazał, że uzgodnienia mogą przewidywać udział Prezydenta w prezentowaniu ustalonego stanowiska.

Trybunał zaznaczył, że sprawy unijne łączą się także z polityką wewnętrzną, za którą odpowiada rząd. Jednocześnie zmiany traktatowe mogą dotyczyć suwerenności państwa i uzasadniać obecność Prezydenta. Konstytucja pozostawia praktyce politycznej i organizacyjnej określenie szczegółowych sposobów współpracy.

Prezes Bohdan Zdziennicki przewodniczył rozprawie. Sprawozdawcami byli Marian Grzybowski i Mirosław Wyrzykowski. Zdania odrębne zgłosili Mirosław Granat — do punktów 3, 4 i 5 — oraz Teresa Liszcz — do punktów 2, 3 i 5 i uzasadnienia.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/2930-spor-kompetencyjny-dotyczacy-okreslenia-centralnego-konstytucyjnego-organu-panstwa-ktory-upraw oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/6564-spor-kompetencyjny-dotyczacy-okreslenia-centralnego-konstytucyjnego-organu-panstwa-ktory-upraw. Data dodania i pozyskania: 2009-05-20. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „4 listopada 2006 roku – Nominacje w Pałacu Prezydenckim” (2006-11-04). Fot. Jan Bogacz. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6439-4-listopada-2006-roku-nominacje-w-palacu-prezydenckim.