Wyrok – Zgoda stron na odczytanie protokołów w procesie karnym (P 11/09)
Wymaganie braku sprzeciwu stron przed odczytaniem protokołów przesłuchań zostało uznane przez TK za zgodne z badanymi gwarancjami rzetelnego procesu. Wyrok zapadł 7 grudnia 2010 r. w odpowiedzi na pytanie prawne Sądu Rejonowego w Lublinie. Przedmiotem kontroli był art. 392 § 1 Kodeksu postępowania karnego.
Sprawa obejmowała sytuację, w której bezpośrednie przeprowadzenie dowodu nie jest konieczne. Zakwestionowany przepis uzależnia wówczas odczytanie wcześniejszych zeznań świadków i wyjaśnień oskarżonych od stanowiska stron obecnych na rozprawie. Dotyczy protokołów powstałych podczas postępowania przygotowawczego, przed sądem lub w innym postępowaniu przewidzianym ustawą.
TK stwierdził zgodność tej regulacji z art. 45 ust. 1 w powiązaniu z art. 2 Konstytucji oraz z pierwszym zdaniem art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Pytanie dotyczyło ukształtowania procedury zapewniającej rozstrzygnięcie sprawy w rozsądnym czasie. Rozprawie przewodniczyła Ewa Łętowska, a sprawozdawcą była Teresa Liszcz. Pozostali sędziowie składu to Marek Kotlinowski, Andrzej Rzepliński i Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz.
Sentencja
Sygn. akt P 11/09
W Y R O K
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 7 grudnia 2010 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Ewa Łętowska – przewodniczący
Marek Kotlinowski
Teresa Liszcz – sprawozdawca
Andrzej Rzepliński
Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz,
protokolant: Grażyna Szałygo,
po rozpoznaniu, z udziałem sądu przedstawiającego pytanie prawne oraz Sejmu i Prokuratora Generalnego, na rozprawie w dniu 7 grudnia 2010 r., pytania prawnego Sądu Rejonowego w Lublinie:
czy art. 392 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) w zakresie, w jakim uzależnia od braku sprzeciwu obecnych stron możliwość odczytania na rozprawie głównej protokołów przesłuchania świadków i oskarżonych, sporządzonych w postępowaniu przygotowawczym lub przed sądem albo w innym postępowaniu przewidzianym przez ustawę, gdy bezpośrednie przeprowadzenie dowodu nie jest niezbędne, jest zgodny z zasadą prawa do sądu w aspekcie adekwatnego ukształtowania procedury sądowej gwarantującej rozpoznanie sprawy w rozsądnym terminie, wyrażoną w art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284, ze zm.),
orzeka:
Art. 392 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) w zakresie, w jakim uzależnia od braku sprzeciwu obecnych stron postępowania możliwość odczytania na rozprawie głównej protokołów przesłuchania świadków i oskarżonych, sporządzonych w postępowaniu przygotowawczym lub przed sądem albo w innym postępowaniu przewidzianym przez ustawę, gdy bezpośrednie przeprowadzenie dowodu nie jest niezbędne, jest zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 6 ust. 1 zdanie pierwsze Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284, ze zm.).
| Ewa Łętowska | ||
| Marek Kotlinowski | Teresa Liszcz | |
| Andrzej Rzepliński | Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/4880-postepowanie-karne-zasady-odczytywania-na-rozprawie-glownej-protokolow-przesluchan-swiadko. Data dodania i pozyskania: 2010-12-07. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.