Komunikat – TK o kwalifikacjach radców i udziale samorządu w egzaminach (K 3/10)
Ustawodawca może przewidzieć różne drogi uzyskania uprawnień radcy prawnego, jeśli zapewnia wiarygodne przygotowanie zawodowe — wskazał TK 7 marca 2012 r. Pełny skład rozpoznał wniosek Krajowej Rady Radców Prawnych. Badane rozwiązania przeszły kontrolę według wskazanych wzorców konstytucyjnych.
TK potwierdził zgodność przepisów art. 25 dotyczących dostępu do zawodu bez egzaminu oraz dopuszczenia do egzaminu bez aplikacji. Uznał, że doświadczenie zdobyte w innych zawodach prawniczych może stanowić wystarczające przygotowanie. W przypadku osób z egzaminem sędziowskim lub prokuratorskim oraz doktorów prawa znaczenie mają także wymagany staż i udokumentowane czynności związane z pomocą prawną. Samorząd może weryfikować dokumentację i oceniać rękojmię należytego wykonywania zawodu.
W odniesieniu do egzaminów Trybunał wskazał, że Konstytucja dopuszcza model państwowy. Samorząd powinien uczestniczyć w kształtowaniu zasad, ale normy dotyczące wolności wykonywania zawodu wymagają prawa powszechnie obowiązującego. Przepisy o organizacji i udziale samorządu uznano za zgodne z art. 17 ust. 1 Konstytucji. Wobec art. 364–366, regulujących formę i przebieg egzaminu, zapadło rozstrzygnięcie o braku niezgodności z tym wzorcem.
Za zgodny z art. 2 Konstytucji uznano art. 312 ust. 1. TK wyjaśnił, że trzydziestodniowy termin dla Ministra Sprawiedliwości dotyczy podpisania sprzeciwu wobec wpisu na listę, a nie jego doręczenia. Termin zaskarżenia decyzji do sądu administracyjnego biegnie natomiast od doręczenia. Trybunał przypomniał również, że dopiero ślubowanie po wpisie uprawnia do wykonywania zawodu.
Kontrolę według art. 2 Konstytucji przeszła także regulacja przejściowa z art. 16 ust. 1 w związku z ust. 3 nowelizacji z 20 lutego 2009 r. TK odróżnił zakończoną procedurę egzaminacyjną od ponownego przystąpienia do egzaminu. Objęcie poprawki nowymi zasadami nie pozbawia kandydatów możliwości jej zdawania i nie narusza ochrony interesów w toku.
Zdanie odrębne zgłosił sędzia Wojciech Hermeliński. Rozprawę prowadził prezes TK Andrzej Rzepliński, a sprawozdawcą był sędzia Mirosław Granat.
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/2257-przepisy-regulujace-dostep-do-zawodu-radcy-prawnego-wplyw-samorzadu-zawodowego-radcow-prawnych. Data dodania i pozyskania: 2012-03-07. Opracowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.