Komunikat – Zasady użycia przymusu wymagają regulacji ustawowej (K 10/11)

O tym, kiedy i jak służby mogą ingerować w wolność osobistą, powinny rozstrzygać przepisy ustawowe — wskazał TK po rozpoznaniu wniosków Prokuratora Generalnego 17 maja 2012 r. Za niekonstytucyjne uznał upoważnienia dotyczące przymusu bezpośredniego w ustawach regulujących Policję, Straż Graniczną, Żandarmerię Wojskową, ABW i AW, CBA oraz Służbę Celną.

Rozstrzygnięcie objęło odpowiednio art. 16 ust. 4, art. 24 ust. 3, art. 42 ust. 4, art. 25 ust. 3, art. 15 ust. 3 i art. 68 ust. 8 tych ustaw. TK stwierdził naruszenie art. 41 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji. Ustawodawca pozostawił rozporządzeniom zagadnienia zastrzeżone dla ustawy: katalog dostępnych środków, przesłanki ich użycia i sposób postępowania organów. Trybunał podkreślił szczególne znaczenie precyzyjnych przepisów przy użyciu broni palnej.

W odniesieniu do art. 39 ust. 7 Prawa łowieckiego, powiązanego z art. 16 ust. 4 ustawy o Policji, TK uznał wzorce za nieadekwatne. Przepis łowiecki odsyła do innych regulacji, zamiast samodzielnie ustanawiać zasady ograniczania wolności. Zakwestionowanie regulacji, do której odsyła, nie oznacza automatycznie niekonstytucyjności samego odesłania.

Trybunał umorzył jako zbędną kontrolę przepisów rozporządzeń. Wyjaśnił, że utracą one podstawę obowiązywania wskutek wyeliminowania ustawowych upoważnień. Ustalił okres odroczenia wynoszący 12 miesięcy od publikacji wyroku w Dzienniku Ustaw; do upływu tego okresu rozporządzenia mają nadal obowiązywać.

Pracom składu przewodniczyła Maria Gintowt-Jankowicz. Sprawozdawcą był Andrzej Wróbel.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/2288-przeslanki-stosowania-srodkow-przymusu-bezposredniego. Data dodania i pozyskania: 2012-05-17. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.