Wyrok – Koszty procesu obciążające spółdzielnię niezależnie od wyniku (P 8/12)
Spółdzielnia mieszkaniowa nie może ponosić kosztów procesu tylko dlatego, że została pozwana, niezależnie od wyniku sprawy. TK stwierdził 27 lipca 2012 r. niekonstytucyjność takiego rozwiązania, rozpoznając pytania prawne Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie. Dotyczyły one kosztów sporów o ustanowienie odrębnej własności lokalu.
Przedmiotem badania było zdanie drugie przepisu ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych określającego koszty sądowego wyodrębnienia lokalu. Kontrola objęła dwie wersje przepisu: stosowaną od 31 lipca 2007 r. do 29 grudnia 2009 r. oraz obowiązującą od 30 grudnia 2009 r. TK uznał je za niezgodne z art. 45 ust. 1 w powiązaniu z art. 32 ust. 1 Konstytucji w części przenoszącej na pozwaną spółdzielnię koszty bez względu na rezultat postępowania.
Sąd pytający wskazał ponadto art. 2 Konstytucji. Postępowanie w pozostałym zakresie, odnoszące się do tego wzorca, zostało umorzone. Rozprawę prowadził Stanisław Rymar, a sprawozdawcą był Wojciech Hermeliński. W składzie orzekali również Zbigniew Cieślak, Maria Gintowt-Jankowicz i Mirosław Granat. W rozpoznaniu sprawy uczestniczyli przedstawiciele sądów pytających, Sejmu oraz Prokuratora Generalnego.
Sentencja
Sygn. akt P 8/12
W Y R O K
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 27 lipca 2012 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Stanisław Rymar – przewodniczący
Zbigniew Cieślak
Maria Gintowt-Jankowicz
Mirosław Granat
Wojciech Hermeliński – sprawozdawca,
protokolant: Krzysztof Zalecki,
po rozpoznaniu, z udziałem sądów przedstawiających pytania prawne oraz Sejmu i Prokuratora Generalnego, na rozprawie w dniu 27 lipca 2012 r., pytań prawnych Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie:
czy art. 491 zdanie drugie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116, ze zm.) jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 Konstytucji,
o r z e k a:
Art. 491 zdanie drugie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116, z 2004 r. Nr 19, poz. 177 i Nr 63, poz. 591, z 2005 r. Nr 72, poz. 643, Nr 122, poz. 1024, Nr 167, poz. 1398 i Nr 260, poz. 2184, z 2006 r. Nr 165, poz. 1180, z 2007 r. Nr 125, poz. 873, z 2008 r. Nr 235, poz. 1617, z 2009 r. Nr 65, poz. 545, Nr 117, poz. 988, Nr 202, poz. 1550 i Nr 223, poz. 1779, z 2010 r. Nr 207, poz. 1373 oraz z 2011 r. Nr 201, poz. 1180)
– w brzmieniu obowiązującym od 31 lipca 2007 r. do 29 grudnia 2009 r., nadanym przez art. 1 pkt 38 ustawy z dnia 14 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 125, poz. 873, z 2008 r. Nr 235, poz. 1617 oraz z 2009 r. Nr 117, poz. 988 i Nr 223, poz. 1779), oraz
– w brzmieniu obowiązującym od 30 grudnia 2009 r., nadanym przez art. 1 pkt 6 ustawy z dnia 18 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 223, poz. 1779),
obciążając pozwaną spółdzielnię mieszkaniową kosztami procesu niezależnie od wyniku postępowania, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Ponadto p o s t a n a w i a:
na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, z 2000 r. Nr 48, poz. 552 i Nr 53, poz. 638, z 2001 r. Nr 98, poz. 1070, z 2005 r. Nr 169, poz. 1417, z 2009 r. Nr 56, poz. 459 i Nr 178, poz. 1375, z 2010 r. Nr 182, poz. 1228 i Nr 197, poz. 1307 oraz z 2011 r. Nr 112, poz. 654) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.
| Stanisław Rymar | ||
| Zbigniew Cieślak | Maria Gintowt-Jankowicz | |
| Mirosław Granat | Wojciech Hermeliński |
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/4691-ustanowienie-odrebnej-wlasnosci-lokalu oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/2351-ustanowienie-odrebnej-wlasnosci-lokalu. Data dodania i pozyskania: 2012-07-27. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „16-18 maja 2010 roku – IV Konferencja Sędziów Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Konstytucyjnego Ukrainy” (2010-05-18). Fot. TK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6401-16-18-maja-2010-roku-iv-konferencja-sedziow-trybunalu-konstytucyjnego-i-sadu-konstytucyjnego-u.