Wyrok – Grzywna za odejście pasażera podczas kontroli biletów (K 16/12)
Przepis przewidujący grzywnę dla pasażera, który oddala się podczas kontroli biletów przed przyjazdem służb porządkowych, został zakwestionowany przez TK. Wyrok z 28 lipca 2014 r. zapadł po rozpoznaniu wniosku Prokuratora Generalnego. Trybunał badał art. 87b Prawa przewozowego z perspektywy konstytucyjnej ochrony wolności osobistej i dopuszczalnych granic jej ograniczania.
Wnioskodawca podniósł, że sankcja obejmuje każdego kontrolowanego, zamiast ograniczać się do osoby bez biletu, która odmawia zarówno zapłaty, jak i przedstawienia dokumentu tożsamości. Kwestionował też uzależnienie odpowiedzialności od samego nieposłuszeństwa wobec polecenia pozostania na miejscu, bez uwzględnienia tego, czy pasażer zamierza uniemożliwić zatrzymanie przez uprawnione służby. Jego wniosek dotyczył regulacji wprowadzonej nowelizacją z 16 grudnia 2010 r.
TK stwierdził niezgodność badanego artykułu z art. 41 ust. 1 Konstytucji, odczytywanym łącznie z art. 31 ust. 3. W rozprawie uczestniczyli wnioskodawca oraz Sejm. Składowi przewodniczył Marek Kotlinowski, funkcję sprawozdawcy pełniła Teresa Liszcz, a pozostałymi sędziami byli Wojciech Hermeliński, Małgorzata Pyziak-Szafnicka i Stanisław Rymar.
Sentencja
Sygn. akt K 16/12
WYROK
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej
Warszawa, dnia 28 lipca 2014 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Marek Kotlinowski – przewodniczący
Wojciech Hermeliński
Teresa Liszcz – sprawozdawca
Małgorzata Pyziak-Szafnicka
Stanisław Rymar,
po rozpoznaniu, z udziałem wnioskodawcy oraz Sejmu, na rozprawie w dniu 28 lipca 2014 r., wniosku Prokuratora Generalnego o zbadanie zgodności:
art. 87b ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. – Prawo przewozowe (Dz. U. z 2000 r. Nr 50, poz. 601, ze zm.) z art. 31 ust. 3 w związku z art. 41 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,
orzeka:
Art. 87b ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. – Prawo przewozowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 1173 i 1529 oraz z 2013 r. poz. 1014) jest niezgodny z art. 41 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Marek Kotlinowski
Wojciech Hermeliński
Teresa Liszcz
Małgorzata Pyziak-Szafnicka
Stanisław Rymar
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/6995-prawo-przewozowe-penalizacja-zachowania-podroznego-ktory-w-czasie-kontroli-biletow-nie-pozosta oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/6966-prawo-przewozowe-penalizacja-zachowania-podroznego-ktory-w-czasie-kontroli-biletow-nie-pozosta. Data dodania i pozyskania: 2014-07-28. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.