Wyrok – Regulaminy zakładów psychiatrycznych i ograniczenia praw pacjentów (U 8/14)

TK zakwestionował przepisy rozporządzenia dotyczące regulaminów zakładów wykonujących środki zabezpieczające oraz kontroli osobistej i rozmów telefonicznych pacjentów. Wyrok zapadł 21 kwietnia 2015 r. po rozpoznaniu wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich. Kontrola objęła rozporządzenie Ministra Zdrowia wydane 10 sierpnia 2004 r. i jego załącznik nr 6.

W pierwszym punkcie TK uznał § 10 ust. 4 rozporządzenia za niezgodny z art. 92 ust. 2 Konstytucji. RPO zarzucał temu przepisowi przekazanie kompetencji do ustanawiania regulacji, którą powinien wykonać sam upoważniony minister. Drugi punkt dotyczył § 1 pkt 3 załącznika, wprowadzającego kontrolę osobistą przy przyjęciu pacjenta do zakładu o wzmocnionym lub maksymalnym zabezpieczeniu. TK stwierdził jego niezgodność z art. 41 ust. 1 oraz art. 47 Konstytucji, ocenianymi w związku z art. 31 ust. 3.

W trzecim punkcie za sprzeczny z art. 49 Konstytucji uznano § 2 ust. 1 pkt 5 załącznika w części upoważniającej kierownika zakładu do wyznaczania godzin niekontrolowanych rozmów telefonicznych pacjentów. Rozprawie przewodniczył Andrzej Wróbel. Sprawozdawcą był Marek Zubik, a w składzie orzekał również Stanisław Biernat.

Sentencja

Sygn. akt U 8/14

WYROK
w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

Warszawa, dnia 21 kwietnia 2015 r.

Trybunał Konstytucyjny w składzie:

Andrzej Wróbel – przewodniczący
Stanisław Biernat
Marek Zubik – sprawozdawca,

po rozpoznaniu, z udziałem wnioskodawcy oraz Ministra Zdrowia i Prokuratora Generalnego, na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2015 r., wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności:

1)   § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu zakładów psychiatrycznych i zakładów leczenia odwykowego przeznaczonych do wykonywania środków zabezpieczających oraz składu, trybu powoływania i zadań komisji psychiatrycznej do spraw środków zabezpieczających (Dz. U. z 2014 r. poz. 599) z art. 92 ust. 2 Konstytucji,

2)   § 1 pkt 3 załącznika nr 6 do rozporządzenia powołanego w punkcie 1 z art. 41 ust. 1 i art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji,

3)   § 2 ust. 1 pkt 5 załącznika nr 6 do rozporządzenia powołanego w punkcie 1 w zakresie, w jakim przewiduje prawo osoby, wobec której realizowany jest środek zabezpieczający w warunkach wzmocnionego i maksymalnego zabezpieczenia do niekontrolowanych rozmów telefonicznych w godzinach ustalonych przez kierownika zakładu, z art. 49 Konstytucji,

o r z e k a:

1. § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 10 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu zakładów psychiatrycznych i zakładów leczenia odwykowego przeznaczonych do wykonywania środków zabezpieczających oraz składu, trybu powoływania i zadań komisji psychiatrycznej do spraw środków zabezpieczających (Dz. U. z 2014 r. poz. 599) jest niezgodny z art. 92 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

2. § 1 pkt 3 załącznika nr 6 do rozporządzenia powołanego w punkcie 1 jest niezgodny z art. 41 ust. 1 i art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.

3. § 2 ust. 1 pkt 5 załącznika nr 6 do rozporządzenia powołanego w punkcie 1 w zakresie, w jakim przyznaje kierownikowi zakładu psychiatrycznego kompetencję do określania godzin prowadzenia przez pacjentów niekontrolowanych rozmów telefonicznych, jest niezgodny z art. 49 Konstytucji.

Andrzej Wróbel
Stanisław Biernat
Marek Zubik

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/7581-postanowienia-regulaminu-organizacyjno-porzadkowego-dla-zakladow-psychiatrycznych-i-zakladow-le oraz https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/7564-postanowienia-regulaminu-organizacyjno-porzadkowego-dla-zakladow-psychiatrycznych-i-zakladow-le. Data dodania i pozyskania: 2015-04-21. Dostosowano formatowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.