Wyrok – Bezterminowe żądanie zwrotu świadczenia rehabilitacyjnego (P 131/15)
Możliwość wydania decyzji o zwrocie nienależnego świadczenia rehabilitacyjnego bez ograniczenia czasowego narusza Konstytucję — orzekł TK 5 lipca 2016 r. Wyrok zapadł na posiedzeniu niejawnym po rozpoznaniu pytania prawnego Sądu Rejonowego dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie.
Sąd zakwestionował art. 17 ust. 1 w powiązaniu z art. 22 ustawy z 25 czerwca 1999 r. oraz art. 84 ust. 1 i 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Pytał o dopuszczalność nakazania zwrotu nawet po ponad 15 latach od wypłacenia świadczenia. Jako wzorce wskazał art. 2 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji.
TK rozstrzygnął merytorycznie o art. 84 ust. 3 ustawy systemowej. Uznał go za niezgodny z art. 2 Konstytucji w części dopuszczającej decyzję nakazującą zwrot niezależnie od czasu, który upłynął od wypłaty. Wobec art. 32 ust. 1 orzekł brak niezgodności. Pozostałe postępowanie, obejmujące inne przepisy wskazane w pytaniu, zostało umorzone.
Składowi przewodniczył Piotr Tuleja, a sprawę referowała Małgorzata Pyziak-Szafnicka. Uczestniczyli w nim również Stanisław Biernat, Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz i Marek Zubik.
Sentencja
Sygn. akt P 131/15
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 5 lipca 2016 r.
Trybunał Konstytucyjny w składzie:
Piotr Tuleja – przewodniczący
Stanisław Biernat
Małgorzata Pyziak-Szafnicka – sprawozdawca
Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz
Marek Zubik,
po rozpoznaniu w trybie art. 93 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 293), na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 lipca 2016 r., pytania prawnego Sądu Rejonowego dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie:
czy art. 17 ust. 1 w związku z art. 22 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 159, ze zm.), w związku z art. 84 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121, ze zm.), rozumiane w ten sposób, że dopuszczają wydanie decyzji nakazującej zwrot nienależnie pobranego świadczenia rehabilitacyjnego, bez względu na upływ czasu przekraczający 15 lat od daty wypłaty nienależnie pobranego świadczenia, są zgodne z art. 2 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji,
o r z e k a:
Art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121, 689, 978, 1037, 1066, 1240, 1268, 1269, 1506, 1649, 1830, 1893 i 2281 oraz z 2016 r. poz. 34 i 615) w zakresie, w jakim dopuszcza wydanie decyzji nakazującej zwrot nienależnie pobranego świadczenia rehabilitacyjnego, bez względu na upływ czasu od daty wypłaty tego świadczenia, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji.
Ponadto p o s t a n a w i a:
na podstawie art. 104 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 293) umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie.
Piotr Tuleja
Stanisław Biernat
Małgorzata Pyziak-Szafnicka
Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz
Marek Zubik
Źródła i prawa
Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/9098-zasady-zwrotu-nienaleznie-pobranego-swiadczenia-rehabilitacyjnego. Data dodania i pozyskania: 2016-07-05. Dostosowano formatowanie.
Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.