Komunikat – Udział osoby ubezwłasnowolnionej w decyzji o pobycie w DPS – zapowiedź rozprawy (K 31/15)

Możliwość przedstawienia własnego stanowiska i ubiegania się o opuszczenie domu pomocy społecznej przez osobę całkowicie ubezwłasnowolnioną będzie przedmiotem kontroli TK. Rozprawa z wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich odbędzie się 28 czerwca 2016 r. o godzinie 12.00.

Rzecznik zakwestionował art. 38 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego wraz z art. 156 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz art. 573 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego. Zarzut dotyczy braku czynnego udziału zainteresowanego w postępowaniu, w którym opiekun uzyskuje sądową zgodę na wystąpienie o umieszczenie go w DPS. Drugi problem obejmuje art. 41 ust. 1 tej ustawy: osoba przyjęta za zgodą opiekuna nie może sama żądać zmiany orzeczenia o pobycie.

Według RPO pomijanie woli osoby z niepełnosprawnością narusza jej godność. Nawet poprawa zdrowia lub możliwość uzyskania innej opieki nie daje jej samodzielnego środka do odzyskania wolności. Rzecznik wiąże te zarzuty również z brakiem gwarancji wysłuchania, pomocy pełnomocnika i skutecznego kwestionowania rozstrzygnięcia.

Wśród wzorców wskazano art. 30, art. 41 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji, a także gwarancje zawarte w europejskiej konwencji praw człowieka i Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych. Rozprawę poprowadzi Marek Zubik; sprawozdawcą będzie Małgorzata Pyziak-Szafnicka.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/9050-osoby-calkowicie-ubezwlasnowolnione-zasady-umieszczania-w-domach-opieki-spolecznej-prawa-osob. Data dodania i pozyskania: 2016-06-17. Opracowanie.

Zdjęcie ilustracyjne z materiału TK „Wizyta w Trybunale Konstytucyjnym prawników z Niemiec” (2014-05-20). Fot. Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło zdjęcia: https://trybunal.gov.pl/wiadomosci/uroczystosci-spotkania-wyklady/art/6868-wizyta-w-trybunale-konstytucyjnym-prawnikow-z-niemiec.