Zapowiedź – Uprawnienia ministra w postępowaniach dyscyplinarnych sędziów (K 16/24)

Na 24 kwietnia 2025 r. o godz. 11.00 TK zapowiedział rozpoznanie wniosku Krajowej Rady Sądownictwa w sprawie K 16/24. Dotyczy on zespołu uprawnień Ministra Sprawiedliwości wobec rzeczników dyscyplinarnych i w postępowaniach dotyczących sędziów.

KRS kwestionuje art. 41b § 3b, art. 112b, określone zakresy art. 114 § 9 oraz art. 114 § 12 Prawa o ustroju sądów powszechnych. Zarzuty obejmują rozpoznawanie skarg na działalność rzecznika powołanego przez ministra, ustanawianie rzecznika do określonych spraw, sprzeciw wobec odmowy wszczęcia postępowania, obowiązek jego wszczęcia po sprzeciwie oraz wiążące wskazania ministra co do dalszego toku sprawy.

Osobny problem dotyczy żądania przesłania materiałów z czynności wyjaśniających lub postępowania dyscyplinarnego, w tym dokumentów z akt sądowych. Zdaniem KRS możliwość odebrania i zatrzymania akt bez określonego limitu czasu pozwala faktycznie odsunąć właściwego rzecznika od prowadzenia sprawy, także bez powoływania rzecznika ad hoc.

Wniosek obejmuje również § 573 ust. 3 i 4 zarządzenia ministra z 19 czerwca 2019 r. dotyczącego organizacji sekretariatów sądowych. KRS kwestionuje obowiązek doręczania ministrowi pism i decyzji procesowych, wskazując na brak dopuszczalnej podległości rzeczników, która uzasadniałaby regulowanie ich działań aktem wewnętrznym.

Rada uważa, że przepisy należy ocenić jako powiązany mechanizm, a nie wyłącznie odrębne kompetencje. Zarzuca uprzywilejowanie organu władzy wykonawczej wobec uczestników postępowań oraz nadmierną ingerencję w niezależność sądów i niezawisłość sędziów. Odwołuje się do zasad podziału władz, demokratycznego państwa prawnego i zakazu nadmiernej ingerencji, w szczególności art. 2, art. 10 ust. 1, art. 173 i art. 178 ust. 1 Konstytucji; wobec zarządzenia wskazuje także ustawowe reguły postępowania i art. 93 oraz art. 176 ust. 2.

Zapowiedź przedstawia zarzuty KRS, nie ocenę ich zasadności. Składowi ma przewodniczyć Jarosław Wyrembak, sprawozdawcą ma być Stanisław Piotrowicz, a ponadto wskazano Bogdana Święczkowskiego, Michała Warcińskiego i Rafała Wojciechowskiego.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-przed/art/uprawnienia-ministra-sprawiedliwosci-w-postepowaniu-dyscyplinarnym-2. Data dodania i pozyskania: 2025-04-24. Opracowanie.

Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.