Komunikat – TK zakwestionował wydanie rozporządzenia o religii bez porozumienia z kościołami (U 10/24)

27 listopada 2024 r. Trybunał Konstytucyjny wydał w sprawie U 10/24 jednogłośny wyrok dotyczący rozporządzenia Ministra Edukacji z 26 lipca 2024 r. zmieniającego zasady organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach. Uznał cały akt za niezgodny z wymaganiami ustawowymi i konstytucyjnymi odnoszącymi się do trybu jego wydania.

Podstawą rozstrzygnięcia był art. 12 ust. 2 ustawy o systemie oświaty w związku z art. 92 ust. 1, art. 25 ust. 3, art. 2 i art. 7 Konstytucji. W pozostałym zakresie postępowanie umorzono. Oznacza to, że TK nie rozstrzygał osobno merytorycznych zarzutów dotyczących łączenia uczniów w grupy czy sytuacji zawodowej katechetów, ponieważ stwierdzona wada trybu wydania wystarczyła do zakwestionowania całego rozporządzenia.

Trybunał skupił się na ustawowym obowiązku działania ministra w porozumieniu z władzami kościołów i innych związków wyznaniowych. W jego ocenie minister wydał akt jednostronnie, ignorując stanowiska tych podmiotów. TK uznał, że poinformowanie o projekcie nie jest równoznaczne ze spełnieniem wymogu porozumienia.

Trybunał połączył tę ocenę z zasadą uzgadniania relacji państwa z kościołami, koniecznością przestrzegania upoważnienia ustawowego oraz zasadami państwa prawnego i legalizmu. Przedmiotem wyroku jest konkretna nowelizacja z lipca 2024 r., nie całość regulacji nauczania religii.

W komunikacie TK wskazał jako następstwo utratę mocy kwestionowanej nowelizacji i odzyskanie wcześniejszego brzmienia przez rozporządzenie z 14 kwietnia 1992 r. Są to skutki opisane przez Trybunał; materiał nie dokumentuje późniejszej praktyki szkół ani publikacji wyroku w dzienniku urzędowym. Składowi przewodniczyła Julia Przyłębska, sprawozdawcą była Krystyna Pawłowicz, a trzecim członkiem Bogdan Święczkowski.

Źródła i prawa

Źródło: https://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/komunikaty-prasowe/komunikaty-po/art/nauka-religii-w-publicznych-przedszkolach-i-szkolach-5. Data dodania i pozyskania: 2024-11-28. Opracowanie.

Fotografia: Bartłomiej Cacko / BTK. Źródło: https://trybunal.gov.pl/o-trybunale/trybunal-konstytucyjny-w-polsce/galeria-zdjec-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego/art/3309-wnetrza-siedziby-trybunalu-konstytucyjnego. Data wykonania niepodana; galeria opublikowana 2013-11-06. Pozyskano: 2026-10-13. Warunki ponownego wykorzystywania TK: https://trybunal.gov.pl/informacja-publiczna-media/ponowne-wykorzystywanie. Przygotowano pomniejszone wersje i miniatury; treść zdjęcia bez zmian.